images
UN
UN
အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားေၾကာင္႕ ထိခိုက္ဆံုး႐ံႈးမႈမ်ား ရင္ဆုိင္ခဲ႕ရသည္႕တုိင္းရင္းသားမ်ား ယာဇီဒီမ်ား၏ျဖစ္စဥ္ႏွင့္ပံုစံတူေသာအေျခအေနမ်ားအုပ္မိုးလာသည္႕ ရခိုင္ျပည္နယ္
ျပည္႕ၿဖိဳးႏုိင္ Monday, 08 October 2018
ယမန္ေန႔မွအဆက္
ARSA အဖြဲ႕၏ အၾကမ္းဖက္တုိက္ ခုိက္မႈမ်ားေပၚထြက္လာျခင္း၊ ဘဂၤါလီ မြတ္စလင္မ်ားက အာသံျပည္နယ္ႏွင့္ စစ္တေကာင္းေတာင္တန္းေဒသတြင္ ျပဳ လုပ္ခဲ့သည့္ အျပဳအမူမ်ားႏွင့္တူညီေသာ ေျမယာမ်ားအား အတင္းအက်ပ္သိမ္းယူ ျခင္း၊ မြတ္စလင္မဟုတ္သူမ်ားအား မြတ္ စလင္မ်ားက ထိခုိက္နာက်င္ေအာင္ျပဳ လုပ္ျခင္းမ်ားကုိလည္း ျမင္ေတြ႕လာရ သည္။ သုိ႔ေသာ္ ယာဇီဒီမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ား ႏွင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပုိင္းတြင္ေန ထုိင္ၾကေသာဌာေနတုိင္းရင္းသားမ်ဳိးႏြယ္စု မ်ားရရွိခဲ့သည့္ အကာအကြယ္ေပးမႈျခင္း မတူညီခဲ့ပါ။ ဆြန္နီအစၥလာမၼစ္မ်ားျဖစ္ ၾကေသာ IS အဖြဲ႕ဝင္မ်ားက ယာဇီဒီမ်ဳိး ႏြယ္စုမ်ားအား သတ္ျဖတ္ျခင္း၊ ယာဇီဒီ မ်ဳိးႏြယ္စုဝင္အမ်ဳိးသမီးမ်ားအား ကြၽန္ျပဳ သည့္အသြင္သက္ေရာက္ေသာ လူမဆန္ သည့္ အျပဳအမူမ်ားျပဳလုပ္ျခင္းစသည္ တုိ႔ကုိ က်ဴးလြန္ခဲ့ခ်ိန္၌ အီရတ္အစုိးရတပ္ မ်ားသည္၄င္းတုိ႔အား အကာအကြယ္ ေပးႏုိင္ျခင္းမရွိခဲ့ေပ။ သုိ႔ေသာ္ ရခုိင္ျပည္ နယ္ေျမာက္ပုိင္းရွိ ဌာေနတုိင္းရင္းသား မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအား ARSA အဖြဲ႕က အီရတ္ တြင္ ယာဇီဒီမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအား IS အဖြဲ႕ က ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ နည္းလမ္းမ်ားႏွင့္ တူညီေသာ လုပ္နည္းလုပ္ဟန္မ်ားျပဳလုပ္ ရန္ႀကိဳးပမ္းလာခ်ိန္တြင္ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ က အခ်ိန္မီတားဆီးကာ အကာအကြယ္ ေပးႏုိင္ခဲ့သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ပတ္သက္၍ မတူညီ ေသာ ႐ႈေထာင့္ႏွင့္ရပ္တည္ခ်က္မ်ားသာ ရွိေနေသာ Amnesty International သည္ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပုိင္း၌ ARSA အဖြဲ႕ဝင္ အစြန္းေရာက္ အစၥလာမၼစ္မ်ားက ဟိႏၵဴဘာသာဝင္မ်ားအား အစုလုိက္အျပံဳ လုိက္သတ္ျဖတ္ခဲ့သည့္ျဖစ္စဥ္မ်ားကုိ ေရးသားေဖာ္ထုတ္ခဲ့သည္။ ARSA အဖြဲ႕ ဝင္မ်ားမွာ သတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရသည့္ ဟိႏၵဴ မ်ားႏွင့္ မ်ဳိးႏြယ္စုတူညီေသာ္လည္း ကုိး ကြယ္ယုံၾကည္မႈ မတူညီသူမ်ားျဖစ္ၾက သည္။ ဘဂၤါလီမ်ဳိးႏြယ္စုျဖစ္ေသာ္လည္း သမုိင္းမွတ္တမ္းအမွန္မ်ားအရအစၥလာမၼစ္ မ်ား၏ တုိက္ခိုက္သတ္ျဖတ္မႈမ်ားကုိ အစဥ္တစုိက္ ရင္ဆုိင္ခဲ့ရေၾကာင္းေတြ႕ ရမည္ျဖစ္သည္။ ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ ပုိင္းတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ျဖစ္စဥ္မ်ားထဲ တြင္လည္းဘဂၤါလီဟိႏၵဴမ်ားကုိ ဘဂၤါလီ မြတ္စလင္မ်ားက သတ္ျဖတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ ေၾကာင္းေတြ႕ရမည္ျဖစ္သည္။

Amnesty International အဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ အစီရင္ခံစာကုိ အေျခခံ ကာေရးသားခဲ့သည့္ ဘီဘီစီသတင္း ဌာန၏သတင္းေဆာင္းပါးတစ္ပုဒ္အတြင္း ၌ ''ရက္စက္သည့္နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့သည့္ အျပဳအမူမ်ားထဲတြင္ ARSA အဖြဲ႕ဝင္မ်ားသည္ ဟိႏၵဴဘာသာ ကုိးကြယ္ၾကေသာ အမ်ဳိးသားမ်ား၊ အမ်ဳိး သမီးမ်ားႏွင့္ကေလးငယ္မ်ားကုိ ¤င္းတုိ႔ ေနထုိင္ေသာ ေက်းရြာျပင္ပတြင္အစုလုိက္ အျပံဳလုိက္သတ္ျဖတ္မႈမျပဳလုပ္မီလူမဆန္ သည့္ အျပဳအမူမ်ားျဖင့္ ညႇဥ္းပန္းႏွိပ္စက္ ခဲ့ၾကသည္''ဟု ထည့္သြင္းေရးသားခဲ့ သည္။ARSA အဖြဲ႕က အေနာက္ခေမာင္း ဆိပ္ေက်းရြာတြင္ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္မ်ား အား အစုလုိက္အျပံဳလုိက္သတ္ျဖတ္ခဲ့ သည့္ ျဖစ္စဥ္အတြင္း၌ ၂၃ ဦးမွာ ကေလး ငယ္မ်ားျဖစ္ၾကၿပီး အဆုိပါ ၂၃ဦးထဲတြင္ အသက္ ရွစ္ႏွစ္ေအာက္ အရြယ္ရွိသူမွာ ၁၃ ဦးအထိ ပါဝင္ခဲ့သည္ကုိၾကည့္လွ်င္ ARSA အဖြဲ႕၏ လူမဆန္မႈမ်ားကုိေတြ႕ရွိ ရမည္ျဖစ္သည္။ဆြန္နီအစၥလာမၼစ္အၾကမ္း ဖက္သမားမ်ားက အီရတ္ႏိုင္ငံ အတြင္း၌ ယာဇီဒီမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအား အစုလုိက္ အျပံဳလုိက္သတ္ျဖတ္ခဲ့သည့္ျဖစ္စဥ္မ်ား၊ ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပုိင္းတြင္ ဟိႏၵဴ မ်ားကုိ အစုလုိက္အျပံဳလုိက္သတ္ျဖတ္ခဲ့ သည့္ျဖစ္စဥ္မ်ားကုိၾကည့္လွ်င္အစၥလာမၼစ္ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားသည္ေဒသတစ္ခု တြင္ အုပ္ခ်ဳပ္ႏုိင္သည့္အာဏာမ်ဳိးပုိင္ဆုိင္ ျခင္းမရွိေသာ္လည္း မြတ္စလင္မဟုတ္ သူမ်ားကုိ ရွင္းလင္းသုတ္သင္ရန္ရည္ ရြယ္ေသာ အျပဳအမူမ်ားကုိျပဳလုပ္ၾက ေၾကာင္းေတြ႕ရမည္ျဖစ္သည္။ ၂ဝ၁၈ ခုႏွစ္အတြင္း၌လည္းရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ ပုိင္း၌ အစြန္းေရာက္အစၥလာမၼစ္မ်ားက ဗုဒၶဘာသာဝင္ျမိဳတုိင္းရင္းသားအခ်ဳိ႕ႏွင့္ မြတ္စလင္မဟုတ္သူမ်ားကုိ သတ္ျဖတ္ မႈမ်ားျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္းေတြ႕ရွိခဲ့ရသည္။
ထုိ႔ေၾကာင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပုိင္း တြင္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္က နယ္ေျမတည္ ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားလုပ္ ေဆာင္ခဲ့ျခင္းမွာ ေဒသခံဌာေနတုိင္းရင္း သားမ်ားႏွင့္ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္မဟုတ္ ေသာ အျခားဘာသာဝင္မ်ားကုိ အစြန္း ေရာက္အစၥလာမၼစ္အၾကမ္းဖက္သမားမ်ား ၏ ရန္မွကယ္ဆယ္ရာေရာက္ခဲ့သည္။ အနာဂတ္တြင္လည္း ရခုိင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပုိင္းတြင္ မြတ္စလင္မဟုတ္သူမ်ား ကုိ ပစ္မွတ္ထားသည့္ေသြးစြန္းေသာ ျဖစ္ စဥ္မ်ားျဖစ္ေပၚလာႏုိင္သည့္အလားအလာ မ်ားစြာရွိေနသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ျမန္မာအစုိးရ အေနျဖင့္ အီရတ္ႏုိင္ငံတြင္ ယာဇီဒီမ်ဳိးႏြယ္ စုမ်ားၾကံဳေတြ႕ခဲ့ရေသာ ျဖစ္စဥ္မ်ားကုိ ေလ့လာသုံးသပ္မႈျပဳလုပ္ၿပီးေနာက္ ရခုိင္ ျပည္နယ္ေျမာက္ပုိင္းတြင္ ေနထုိင္ၾက ေသာ မြတ္စလင္မဟုတ္သည့္တုိင္းရင္း သားမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအတြက္ ထိေရာက္ သည့္ကာကြယ္ေရးအစီအစဥ္မ်ား ေဖာ္ ေဆာင္ေပးႏုိင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းသင့္သည္။ ယာဇီဒီမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားသည္ အီရတ္အစုိးရ တပ္မ်ားႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာအသုိင္းအဝုိင္း ထံမွ အကာအကြယ္ေပးမႈမ်ားရရွိခဲ့ျခင္း မရွိေပ။
(Ref; Myanmar and the Yazidi shadow in Rakhine: Buddhists, Mro, Bengali Hindus, and others fled ARSA Islamists By Sawako Utsumi and Lee Jay Walker)
(ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)