images
UN
UN
လုပ္သမွ်အရာရာတိုင္းသည္ ႏုိင္ငံေရးအျမတ္ရဖုိ့တစ္ခုတည္းမျဖစ္သင္႕ပါ
မင္းလြင္(ေက်ာက္ဆည္) Tuesday, 12 February 2019
၁၉၄၈ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးႏွစ္လ အေက်ာ္ ဗမာျပည္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီႏွင့္ ရဲေဘာ္ျဖဴမ်ား ေတာခိုရာကေနစခဲ့သည့္ ျပည္တြင္းစစ္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အနာ ဂတ္မ်ားစြာတြင္ အေရးပါေသာအခ်က္ တစ္ခ်က္ျဖစ္သည္။ ၁၉၄၉ ခုႏွစ္မွာ ကရင္အမ်ိဳးသား ကာကြယ္ေရးအဖြဲ႕ႏွင့္ မြန္ကာကြယ္ေရးအဖြဲ႕မ်ား ပုန္ကန္မႈစတင္ ခဲ့ျပန္သည္။ ၁၉၅ဝျပည့္ႏွစ္ ကိုရီးယားစစ္ ပြဲမွာ က်ဴးေက်ာ္သူသတ္မွတ္ေရးသေဘာ ကြဲၿပီး ဆိုရွယ္လစ္ပါတီက ဆိုရွယ္နီခြဲ ထြက္ခဲ့သည္။ (ပမညတ) အတိုက္ အခံတပ္ေပါင္းစုဖြဲ႕သည္။ ထိုႏွစ္တြင္ ကရင္ေခါင္းေဆာင္ ေစာဘဦးႀကီး တိုက္ ပြဲတြင္က်ဆုံးခ့ဲပါသည္။ ၁၉၅၈ ခုႏွစ္မွာ ေတာ့ ဖဆပလႏွစ္ျခမ္းကြဲသည္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ႀကီးေနဝင္း အိမ္ေစာင့္အစိုးရတက္ခဲ့ သည္။ ၁၉၆၁ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္မေတာ္(KIA)ပုန္ကန္မႈစတင္သည္။ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္တြင္ ဖက္ဒရယ္ေဆြးေႏြးပြဲ အတြင္းေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီ ႏုိင္ငံေတာ္ ကုိ ထိန္းသိမ္းခဲ့ၿပီး ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ ေၾကညာသည္။ ေက်ာင္းသား အေရးအခင္း ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ ယင္းသို႕ ျဖစ္ပြားလာခဲ့ေသာ ပုန္ကန္မႈမ်ား၊စိတ္ဝမ္း ကြဲမႈမ်ား၊ မညီၫြတ္မႈမ်ား၊ ပဋိပကၡမ်ား ၾကားတြင္ ေျမစာပင္အျဖစ္ႏွင့္ျပည္သူေတြ သည္ ဆယ္စုႏွစ္ခုနစ္ခုေက်ာ္ ျဖတ္သန္း ခဲ့ၾကသည္။ ယင္းျပည္တြင္းစစ္ႏွင့္ မၿငိမ္း ခ်မ္းမႈ၊ သေဘာထားကြဲျပားမႈမ်ားသည္ မည္သည့္အခ်ိန္မွရပ္တန္႔မည္ကို ေမးခြန္း မ်ား ဆက္လက္ရွိေနသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ သည္ အခ်ိန္ႏွင့္အမွ် အေရးႀကီးလာ သည္။ပို၍လည္း စိတ္ဝင္စားဖြယ္ျဖစ္လာ သည္။တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ႏွင့္ ႏိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္တို႔ တတိယအႀကိမ္ ပင္လံုညီလာခံတြင္ ေျပာ ၾကားခဲ့သလို ၂ဝ၂ဝ တြင္ ထာဝရၿငိမ္း ခ်မ္းေရး ရႏိုင္မည္လား၊ လက္ရွိျဖစ္ပ်က္ ေနသည့္ အျဖစ္အပ်က္မ်ားအရ ေမးခြန္း မ်ား ဆက္လက္ရွိေနဆဲျဖစ္သည္။ ၂ဝ၁၈ ဇူလိုင္လ ၁၁ ရက္ေန႕မွ ၁၆ ရက္ေန႔ထိ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ၂၁ ရာစုပင္လံု၊ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံတတိယ အႀကိမ္ အစည္းအေဝး ရလဒ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ မ်ားစြာေဝဖန္မႈမ်ားလည္း ရွိခဲ့သလို တိုးတက္မႈအခ်ိဳ႕ ရွိခဲ့သည္ဟု လည္း ေျပာေနၾကသူမ်ားလည္းရွိသည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ကို ေဖာ္ေဆာင္ ရန္ တစ္ႏိုင္ငံလံုး ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္(NCA)သည္သာလွ်င္ အဓိကျဖစ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္၏ အဓိကတစ္ဆို႔ေနေသာေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ တပ္မေတာ္အစုအဖြဲ႕၊ အစိုးရအစုအဖြဲ႕၊ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အစုအဖြဲ႕မ်ား ရွိရာ အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ အစုတစ္စုေၾကာင့္ဟု လံုးဝအျပစ္ပုံခ်လို႔မရေၾကာင္း ေဒါက္တာ ဆလိုင္းလွ်ံမႈန္းကေျပာခဲ့သည္။ ႏွစ္ေပါင္း ၇ဝ ေက်ာ္ၾကာေသာ ျပည္ေထာင္စု၏ ျပႆနာကိုအစိုးရ၊ တပ္မေတာ္၊ တိုင္း ရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕ ယင္းအဖြဲ႕ သံုးဖြဲ႕လံုးျဖင့္ အတူတကြေျဖရွင္းဖို႔ အစိုးရ တြင္လည္း တာဝန္ရွိေၾကာင္း၊တပ္မေတာ္ တြင္လည္း တာဝန္ရွိေၾကာင္း၊ တိုင္းရင္း သားလက္နက္ကိုင္မ်ားတြင္လည္း တာဝန္ ရွိေၾကာင္း ၄င္းကေျပာထားသည္။
သို႔ေသာ္ NLD အစိုးရသည္ တိုင္း ရင္းသား လက္နက္ကိုင္မ်ားနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးကိုစခဲ့သည့္အစိုးရမဟုတ္သည့္အတြက္ သတိမူရေၾကာင္းနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို စိတ္ ေရာကိုယ္ေရာ စတင္လုပ္ေဆာင္ခဲ့သည့္ အစိုးရသည္ သမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္ ဦးေဆာင္သည့္
အစိုးရျဖစ္ေၾကာင္း လက္ ရွိသည္ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ဦးေဆာင္ တဲ့အစိုးရျဖစ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကို လက္ခံၿပီးလုပ္ေနရေသာ အစိုးရျဖစ္သည့္ အတြက္ေၾကာင့္ အေနအထားမတူညီမႈ အေပၚ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္၏ ေအာင္ျမင္ ျခင္း၊ မေအာင္ျမင္ျခင္းသည္ အားလံုးနဲ႔ သက္ဆိုင္ေၾကာင္းကုိလည္း ေျပာၾကဆုိ ၾကသည္။
လက္ရွိျဖစ္ေနေသာ အျဖစ္ပ်က္မ်ား တြင္၂ဝ၁၈ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလကရွမ္းလက္ နက္ကိုင္ႏွစ္ဖြဲ႕ျဖစ္ေသာ ရွမ္းျပည္ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးေကာင္စီ RCSS ႏွင့္ ရွမ္း ျပည္ တိုးတက္ေရးပါတီ SSPP တို႔ တိုင္း ရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အခ်င္းခ်င္းတိုက္ ပြဲ စတင္ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ ယင္းေၾကာင့္ စစ္ပြဲမ်ား ရပ္တန႔္ရန္ ျပည္သူမ်ားက လက္မွတ္ေရးထိုးကာ ႏွစ္ဖက္ရွမ္းလက္ နက္ကိုင္မ်ားကို စာပို႔ခဲ့ေၾကာင္းလည္း သိရပါသည္။ လက္ရွိတြင္ စစ္ေရးအေျခ အေနအမ်ားအရ အခ်ိန္မေရြးတုိက္ပြဲ ျဖစ္ ႏုိင္ေျခရွိၿပီး တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အခ်င္းခ်င္းထိေတြ႔မႈ ျဖစ္ပြားေနရသည္မွာ လက္နက္ကိုင္ရျခင္း၏ ရည္ရြယ္ခ်က္ကို ေမးခြန္းမ်ား ေမးခ်င္စရာ ျဖစ္လာသည္။ဒီဇင္ဘာ ၂၁မွာ ရွမ္းေျမာက္ေဒသ အပါ အဝင္ တုိင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္ ငါးခုနယ္ေျမမ်ား ၌စစ္ေရး လႈပ္ရွားမႈအားလုံး ရပ္ဆုိင္း ေၾကာင္းတပ္မေတာ္ဘက္က ေၾကညာၿပီး ေနာက္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၃ရက္အထိ ယင္း ေဒသတြင္ တပ္မေတာ္ႏွင့္ တုိင္းရင္းသား အဖြဲ႕မ်ားအၾကား တုိက္ပြဲျဖစ္ပြားမႈ မရွိ သေလာက္ နည္းပါးခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ တပ္မေတာ္၏ ဇန္နဝါရီ ၂၅ရက္ ထုတ္ ျပန္ခ်က္၌ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရး ႏွင့္ ထာဝရၿငိမ္းခ်မ္းေရးရရွိရန္
တပ္ မေတာ္က စစ္ဆင္ေရးမ်ား ရပ္ဆိုင္းေပး ထားခ်ိန္၌ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕မ်ားသည္ တပ္လႈပ္ရွားမႈမ်ား ျပဳလုပ္ ျခင္း၊ လူသစ္စုေဆာင္းျခင္း၊ တပ္မေတာ္ စစ္ေၾကာင္းမ်ားကို ေခ်ာင္းေျမာင္းတိုက္ ခိုက္ျခင္းတို႔ ျပဳလုပ္၍ အခြင့္ေကာင္းယူ ေနၾကသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။ ျပည္ သူလူထု၏ အက်ဳိးစီးပြားႏွင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ကိုထိခိုက္ေစမည့္လုပ္ရပ္မ်ား ကိုရပ္တန္႔ၾကရန္ႏွင့္ NCA ပါသေဘာ တူညီခ်က္မ်ားကို လိုက္နာရန္ တိုင္းရင္း သား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕မ်ားအား တပ္ မေတာ္က သတိေပးေၾကညာခဲ့သည္ကို လည္း သိရသည္။
ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္ (KIA) ကလည္း လူသစ္မ်ား စုေဆာင္း ၿပီး ရွမ္းျပည္နယ္(ေျမာက္ပိုင္း) ကြတ္ခိုင္ ၿမိဳ႕နယ္တြင္းနယ္ေျမေက်ာ္ကာ (၁ဝ)ႀကိမ္ သြားလာလႈပ္ရွားသည္ဟု တပ္မေတာ္၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္၌ ေဖာ္ျပထားသည္။သို႔ ေသာ္ ေကအိုင္ေအေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဗိုလ္မွဴးႀကီးေနာ္ဘူကယင္းစြပ္စြဲခ်က္ကို ျငင္းဆန္ထားသည္။ တစ္ဆက္တည္း မွာပဲ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း နယ္ျခား ေစာင့္ရဲစခန္းမ်ားကို AA က ဝင္ေရာက္ တိုက္ခိုက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ အစိုးရက(AA)ကို အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့ပါ သည္။ (AA)သည္ ၿပီးခဲ့ေသာ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္မွစ၍ ပလက္ဝၿမိဳ႕နယ္ဘက္မွ တစ္ ဆင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္ကို စတင္ထိုးေဖာက္ ဝင္ေရာက္လာသည္။၂ဝ၁၈ခုႏွစ္အတြင္း ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းေဒသျဖစ္ေသာ ရေသ့ေတာင္၊ ေက်ာက္ေတာ္၊ ေျမာက္ဦး၊ ဘူးသီးေတာင္စသည့္ၿမိဳ႕မ်ားအထိ နယ္ ေျမခ်ဲ႕ထြင္လာၿပီးေနာက္ တပ္မေတာ္ႏွင့္ AA တို႔အၾကား အႀကိမ္၁ဝဝထက္မနည္း တိုက္ပြဲမ်ားျဖစ္ပြားခဲ့သည္ဟုလည္း သိရ ပါသည္။ရခိုင္အေရးသည္ ျပည္ေထာင္စု အေရးျဖစ္သည္ဆိုေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စကားဝိုင္းတစ္ခုကို ေဖေဖာ္ဝါရီ၇ရက္ ေန႔က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး တိုင္း ရင္းသားပါတီေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ဥပေဒ ပညာရွင္မ်ားႏွင့္ အရပ္ဘက္အဖြဲ႕အစည္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသည္။
ကရင္ျပည္နယ္ ဖာပြန္ၿမိဳ႕နယ္တြင္း ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ုံး (KNU/KNLA) တပ္မဟာ(၅) လႈပ္ရွားသည့္ နယ္ေျမတြင္းတပ္မေတာ္ဘက္ကသေဘာ တူညီမႈမရရွိဘဲ ဝင္ေရာက္လမ္းေဖာက္ သည္ဆိုသျဖင့္ ၂ဝ၁၈ ခုႏွစ္ မတ္လမွ စ၍မၾကာခဏပစ္ခတ္မႈမ်ား ျဖစ္ပြား ျခင္းႏွင့္ စစ္ေရးတင္းမာမႈမ်ားျဖစ္ပြားခဲ့ သည္။ တပ္ပိုင္းဆိုင္ရာေဆြးေႏြးပြဲမ်ား မစတင္ႏုိင္ေသးျခင္းေၾကာင့္ တပ္မေတာ္ ႏွင့္ထိေတြ႕မႈ ျဖစ္ပြားေနျခင္းျဖစ္သည္ဟု ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ုံး(KNU) အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ပဒိုေစာ တာဒိုမူးက ဇန္နဝါရီ ၂၆ရက္က ေျပာဆိုခဲ့ ၿပီး ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၃ ရက္ေန႕တြင္KNU အေနျဖင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရတာဝန္ရွိသူမ်ားႏွင့္ မၾကာမီေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးသြားရန္ရွိသည္ ဟု ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ံုး (KNU) ကေျပာသည္။
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ကို ေစာင့္ ၾကည့္ေလ့လာေနသည့္ျမန္မာ့ ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးႏွင့္လုံျခဳံေရးဆိုင္ရာအဖြဲ႕ (Myanmar Institute of Peace and Security) ကထုတ္ျပန္ထားသည့္ ထုတ္ျပန္ခ်က္ တြင္ ၿပီးခဲ့သည့္ဒီဇင္ဘာလတြင္ ႏိုဝင္ ဘာလကထက္ တပ္မေတာ္ႏွင့္တိုင္းရင္း သားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းမ်ား အၾကားထိေတြ႕ပစ္ခတ္မႈ ပိုမိုျမင့္မားလာ ခဲ့သည္ဟုသိရသည္။ သို႔ေသာ္ရခိုင္ျပည္ နယ္မွလြဲ၍က်န္ေဒသမ်ားတြင္ လြန္ခဲ့ ေသာခုနစ္လခန္႔မွစကာ တပ္မေတာ္ႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္မ်ားအၾကား လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡ ေလ်ာ့က်လာ သည္ဟုေဖာ္ျပထားသည္။ထူးျခားမႈ အျဖစ္ ဇန္နဝါရီ၂၁ရက္က အမ်ိဳးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဗဟိုဌာန (NRPC) ဘက္ကကိုယ္စား လွယ္မ်ားႏွင့္ (KIA) ထိပ္ပိုင္းေခါင္း ေဆာင္မ်ားအၾကား တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကူမင္း ၿမိဳ႕တြင္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးခဲ့ၾကေၾကာင္း သိရသည္။ယင္းသို႔ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ ၂၁ ရာစု ပင္လံုတတိယအႀကိမ္တြင္ ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံ ေျပာၾကားခ်က္မ်ားအရ အစိုးရ၏အခန္းက႑ သည္ အက်ဳိးေဆာင္ဆိုေသာသေဘာမ်ဳိးျဖင့္ ေျပာထားသည္ကို ေတြ႕ရ သည္။ ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ုံး(KNU) ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္ ေကာ္မတီဝင္ပဒိုမန္းၿငိမ္းေမာင္က ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံကိုဦးေဆာင္ေနသည့္ အစိုးရသည္ အက်ဳိးေဆာင္႐ုံျဖင့္မလံုေလာက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္း စဥ္အတြင္း ဦးေဆာင္ရမည္၊ ေစ့စပ္ေပးရမည္၊ ညိႇႏႈိင္းေပးရမည္ျဖစ္ သည္။ UPDJC အစည္းအေဝးမ်ားတြင္ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္၊ တိုင္းရင္း သားလက္နက္ကိုင္ေခါင္းေဆာင္မ်ား ဘက္သံုးဘက္ေဆြးေႏြးသည့္ အခါမ်ားတြင္ထိပ္တုိက္ေတြ႕သည္မ်ားရွိသည္။ ယင္းကဲ့သို႔ ထိပ္တိုက္ ေတြ႕ေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ အစိုးရအေနျဖင့္ ငုတ္ တုတ္ႀကီးပဲ ထိုင္ၾကည့္ေနသည္ဟုဆိုသည္။'အဲဒါမ်ဳိးက်ရင္ကြၽန္ေတာ္ တို႔က တုိင္းရင္းသားေတြဘက္ကေန ဝင္ညိႇေပးသင့္တယ္။တပ္မေတာ္ ဘက္ကေန ဝင္ညိႇေပးသင့္တယ္။ အစိုးရကဒီလိုပဲ ၾကားကေနထိုင္ေန တယ္။ ဘာမွဦးေဆာင္မႈမေပးႏိုင္ဘူး။ ဒါကြၽန္ေတာ့္ အေတြ႕အၾကံဳ ျဖစ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္အခုေျပာတာ အျပဳသေဘာမ်ဳိးေျပာတာျဖစ္တယ္။ တိုင္းျပည္ကသိဖို႔လိုတယ္ ဒါေတြ'ဟု အၾကံျပဳေျပာဆိုထားသည္။
ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ (၂၁ရာစုပင္လုံ)တြင္အရပ္ဘက္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ ပုိမိုအဓိပၸာယ္ရွိေသာပါဝင္မႈျမင့္မားလာေစေရး အတြက္လည္း ႏိုင္ငံေရးေဆြးေ