images
UN
UN
အိႏၵိယ-ပါကစၥတန္တစ္ေက်ာ႕ျပန္ စစ္
ေနဇင္လတ္ Friday, 03 May 2019
အိႏၵိယ-ပါကစၥတန္ ထိပ္တိုက္ေတြ႕မႈ သည္ စစ္ပြဲငယ္တစ္ခုစီသို႔ ေခၚေဆာင္ သြားၿပီး ကမၻာ့ထိပ္တန္းသတင္းတစ္ခုျဖစ္ လာခဲ့သည္။ ေလာေလာဆယ္ျဖစ္ရပ္ကို စတင္ခဲ့သည္က ပါကစၥတန္နယ္ေျမထဲရွိ အၾကမ္းဖက္JeM၏စခန္းကို အိႏိၵယ ေလ ေၾကာင္း စစ္ဆင္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္၊ နယ္စပ္ တစ္ေလွ်ာက္ ပါကစၥတန္ဘက္မွ အေျမာက္ ႀကီးမ်ားျဖင့္ျပန္လည္ပစ္ခတ္ခဲ့ျခင္းမွ စတင္ ခဲ့ေသာေၾကာင့္ဟုဆိုေသာ္လည္း..
ကက္ရွ္မီးယား ေပါဝါမာေဒသ (Pul-wama) အိႏၵိယ ဗဟိုရဲ႕ လံုျခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ ယာဥ္တန္းကို အေသခံဗံုးခြဲတိုက္ခိုက္ခဲ့ျခင္း ေၾကာင့္ အိႏၵိယက လက္တုံ႔ျပန္လိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။
ႏွစ္ႏိုင္ငံတိုက္ဆိုင္မႈ အျငင္းပြားလ်က္ ရွိေသာကန္႔သတ္ထိန္းခ်ဳပ္မ်ဥ္း (LoC-line of Control)ကိုေက်ာ္၍ ပါကစၥတန္နယ္ေျမ တြင္းရွိ အၾကမ္းဖက္(JeM – Jaish – Mohammed)စခန္းကို အိႏၵိယေလေၾကာင္း မွ 1000kgm ေလဆာပဲ့ထိန္းဒံုးမ်ားျဖင့္ တိုက္ခိုက္ခဲ့ရာ စခန္းလံုးဝပ်က္စီးသြားၿပီး အၾကမ္းဖက္တို႔ အထိနာခဲ့သည္။
ပါကစၥတန္ဘက္မွ ၄င္းတို႔နယ္ေျမတြင္ အၾကမ္းဖက္စခန္း လံုးဝမရွိပါဟု ျငင္းဆို ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ပါကစၥတန္သည္ အၾကမ္းဖက္တို႔ နားခိုရာ၊ ေလ့က်င့္ရာ၊ ေမြးျမဴရာ ေနာက္ဆံုး အၾကမ္းဖက္မ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ ေစခိုင္း အမိန္႔ေပးရာ နယ္ေျမ ျဖစ္သည္ကို တစ္ကမၻာလံုးကသိထားခဲ့ၾက ပါသည္။
အေမရိကန္ႏွင့္ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္ ခဲ့ေသာ ပါကစၥတန္သည္ ေနာက္ဆံုး အေမ ရိကန္မွ ကူညီေငြ ဘီလီယံမ်ားစြာကိုရယူၿပီး အၾကမ္းဖက္ပေပ်ာက္ေရးမလုပ္ေဆာင္ခဲ့ဟု ဆိုကာ အေမရိကန္၏အျပစ္တင္ျခင္းကိုပင္ ခံခဲ့ရသည့္ ႏိုင္ငံျဖစ္ပါ၏။

သမိုင္းေၾကာင္းမေကာင္းခဲ့ေသာ အတိတ္
ဒုတိယကမၻာစစ္အၿပီး စစ္ေထာင္း၍ မျဖစ္မေန လြတ္လပ္ေရးေပးရန္အေျခအေန တြင္ အိႏိၵယပါဝင္ခဲ့သည္။ အိႏၵိယ လက္ ေအာက္ခံ ျမန္မာလည္း ထို႔အတူ လြတ္လပ္ ေရးေပးခဲ့ပါေသာ္လည္း အိႏိၵယ၏ အမ်ားစု ဗုဒၶဘာသာထဲမွအနည္းစုအစၥလာမ္ဘာသာ ယံုၾကည္သူမ်ားကို ခြဲထြက္ရန္ ၿဗိတိသွ်တို႔ စီစဥ္ခဲ့သည္။ထုိ႔ေၾကာင့္ အိႏိၵယမွပါကစၥတန္၊ ထိုမွ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဟူ၍ အသီးသီး ေပၚ ေပါက္လာခဲ့၏။ ပါကစၥတန္၊ ဘဂၤလား ေဒ့ရွ္သည္ အစၥလာမ္ကိုးကြယ္သူအမ်ားစု ျဖစ္လာခဲ့သည္။
အိႏိၵယ-ပါကစၥတန္သည္ ဘာသာေရး၊ ယံုၾကည္မႈအေျခခံ ဆန္႔က်င္ဘက္ျဖစ္၍ စကတည္းက သမိုင္းေၾကာင္း မေကာင္း ခဲ့ပါ။ စစ္ပြဲ ေလးႀကိမ္ျဖစ္ခဲ့သည္။
၁၉၄၇ စစ္ပြဲ
ၿဗိတိသွ်လက္ေအာက္မွ လြတ္လပ္ေရး ရေသာကာလျဖစ္သည္။ ကက္ရွ္မီးယား ေဒသ ေစာ္ဘြားသည္ အစၥလာမ္ဘာသာ ကိုးကြယ္သူအမ်ားစုျဖစ္ေသာ္လည္း အုပ္ ခ်ဳပ္သူတို႔က ဟိႏၵဴဘာသာဝင္မ်ား ျဖစ္ၾက သျဖင့္ အိႏိၵယသို႔မဟုတ္ ပါကစၥတန္ႏွင့္ ေပါင္းစည္းေရး အခက္ေတြ႕ၾကရသည္။ (ယေန႔မူကက္ရွ္မီးယားကိုအိႏိၵယကထိန္းခ်ဳပ္ ထားသည္။)အုပ္ခ်ဳပ္သူသစၥာခံတစ္ဖက္ႏွင့္ ပါကစၥတန္ အေထာက္အပံ့ခံ ေတာ္လွန္ သူတို႔က တစ္ဖက္ စစ္ျဖစ္ၾကသည္။ ၁၉၄၉ တြင္ ကုလသမဂၢမွ ေစ့စပ္ေျဖရွင္းေပးသည္။ ကက္ရွ္မီးယား ေတာင္ၾကား ဂ်မ္မူႏွင့္ လာဒက္(စ္) အပါအဝင္ ေဒသတစ္ခုလံုး၏ သံုးပံုႏွစ္ပံုကို အိႏိၵယက ထိန္းခ်ဳပ္ခြင့္ရၿပီး ပါကစၥတန္က သံုးပံု တစ္ပံုကို ထိန္းခ်ဳပ္ခြင့္ ရခဲ့သည္။
၁၉၆၅ စစ္ပြဲ
အိႏိၵယထိန္းခ်ဳပ္ရာ နယ္ေျမျဖစ္ေသာ ဂ်မ္မူႏွင့္ကက္ရွ္မီးယားတြင္ ပါကစၥတန္မွ အထူးတပ္ဖြဲ႔မ်ား ႀကိဳတင္စိမ့္ဝင္ထားၿပီး သူပုန္ထရာမွ အစျပဳေသာ စစ္ပြဲျဖစ္သည္။ အိႏိၵယဘက္မွ အင္အားႀကီးမားစြာျဖင့္ တုံ႔ျပန္ခဲ့သည္။ ဒုတိယစစ္ပြဲမွာ ၁၇ ရက္ သာ ၾကာျမင့္ေသာ္လည္း ႏွစ္ဖက္စစ္သည္ 'ေထာင္ခ်ီ' ေသဆံုးခဲ့သည္။ ဒုတိယ ကက္ရွ္မီးယားပဋိပကၡ (စစ္ပြဲ)ဟုသမိုင္းတြင္ အမည္တြင္ၿပီး စစ္ပြဲႀကီးတစ္ခုျဖစ္ခဲ့သည္။
(၁၉၇၁)စစ္ပြဲ
အိႏိၵယ-ပါကစၥတန္ တတိယစစ္ပြဲဟု ဆိုရမည့္ စစ္ပြဲမွာ အေရွ႕ပါကစၥတန္မွ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ခြဲထြက္ရန္ ႀကိဳးစားမႈမွ ျမစ္ဖ်ားခံခဲ့သည္။ ပါကစၥတန္၏ စနစ္တက် စီမံထားေသာ စစ္ဆင္ေရးျဖင့္ လူမ်ိဳး သုတ္သင္ ရွင္းလင္းမႈေၾကာင့္ ဘဂၤလီ ၁ဝ သန္းခန္႔ အိႏိၵယနယ္သို႔ စစ္ေရွာင္ခိုလံႈလာ ခဲ့သည္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ လြတ္လပ္ေရး ရႏိုင္ရန္ အိႏိၵယက ကူညီခဲ့သည္ဟုဆိုကာ ႏွစ္ႏိုင္ငံၾကား စစ္မက္ျဖစ္ပြားလာခဲ့သည္။
အိႏိၵယ အေနာက္ပိုင္း ပါကစၥတန္က ထိုးေဖာက္စစ္ဆင္ခဲ့ေသာ္လည္း နယ္ျခား ေစာင့္ အိႏိၵယတပ္မ်ားက ၾကံ့ၾကံ့ခံ ေတာ္ လွန္ရင္း ျပည္ပမွစစ္ကူမ်ားျဖင့္ ပါကစၥတန္ နယ္ေျမအတြင္း အိႏိၵယျပန္လည္ထိုးေဖာက္ သိမ္းယူႏိုင္ခဲ့သည္။ ၁၉၇၂ တြင္ အိႏိၵယက သေဘာထားႀကီးေၾကာင္း ျပသၿပီး တပ္မ်ား ျပန္လည္ ေနာက္ဆုတ္ေပးကာ ႏိုင္ငံေရး အျမတ္ႀကီးႀကီး ရသြားခဲ့သည္။ ဤ တတိယစစ္ပြဲသည္ ပါကစၥတန္တို႔ အထိ နာခဲ့ၿပီး စစ္သည္ အရပ္သား စုစုေပါင္း ၉ဝဝဝဝ ေက်ာ္ သံု႔ပန္းအျဖစ္ေရာက္ရွိခဲ့ သည္။ပါကစၥတန္ဘက္မွ ေသြးေျမအက်ဆံုး၊ ဆံုး႐ံႈးမႈ အႀကီးမားဆံုး စစ္ပြဲအျဖစ္ မွတ္ တမ္းဝင္ခဲ့ၿပီး ပါကစၥတန္၏ ေရတပ္ ၅ဝ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ေလတပ္ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ၾကည္း တပ္ ၃၃ ရာခိုင္ႏႈန္း စစ္ပြဲအတြင္း ပ်က္စီး ဆံုး႐ံႈးခဲ့သည္။

၁၉၉၉ စစ္ပြဲ
ကာဂီလ္စစ္ပြဲဟု လူသိမ်ားေသာ အိႏိၵယ-ပါကစၥတန္ မေၾကစစ္ပြဲသည္ (၁၉၉၉)တြင္ စတုတၴအႀကိမ္ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ပါကစၥတန္တပ္မ်ားက နယ္ျခားစည္းကို ေက်ာ္ျဖတ္ကာ ကက္ရွ္မီးယားေဒသ၊ကာဂီလ္ ခ႐ိုင္ကို စတင္သိမ္းပိုက္ခဲ့သည္။ အိႏိၵယ ဘက္မွ ႀကီးမားေသာ စစ္အင္အားျဖင့္ ေစ လႊတ္ တိုက္ခိုက္ခဲ့သည္။ နယ္ေျမအမ်ားစု ကို အိႏိၵယ ျပန္လည္သိမ္းပိုက္ႏိုင္ခဲ့သည္။စစ္ပြဲမွာ ႏွစ္လခန္႔ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီး အေမရိကန္ ဦးေဆာင္ေသာ ကမၻာ့မိသားစုက က်ဴးေက်ာ္ သူ ပါကစၥတန္ကို ဖိအားေပးခဲ့သည္။
ေနာက္ဆံုးျပည္တြင္းစီးပြားေရးက်ဆင္း မႈႏွင့္လည္း ၾကံဳႀကိဳက္လာရာ ပါကစၥတန္တို႔ ျပန္၍ စစ္ဆုတ္ေပးခဲ့သည္။ ဤစစ္ပြဲတြင္ လည္း ပါကစၥတန္ ေျခလ်င္တပ္ဖြဲ႕ဝင္ အမ်ားအျပား အသက္ဆံုး႐ံႈးခဲ့သည္။
၂ဝ၁၉ မွာ ပဥၥမစစ္ပြဲျဖစ္ႏိုင္သလား
စတုတၴစစ္ပြဲျဖစ္ခဲ့သည္မွာ ႏွစ္၂ဝ ၾကာ လြန္ခဲ့ပါၿပီ။ (၁၉၄၇-၁၉၉၉) ဟူေသာ ၅၂ႏွစ္အတြင္း အိႏိၵယ-ပါကစၥတန္စစ္ပြဲ ေလးႀကိမ္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ ေလးႀကိမ္လံုး ပါကစၥတန္ဘက္မွသာ အ႐ႈံးႏွင့္ ရင္ဆိုင္ ခဲ့ရ၏။ ပ်မ္းမွ်စစ္ပြဲတစ္ပြဲၾကား ၁၃ႏွစ္ၾကာ ျခားသည္။ ယခုႏွစ္ ၂ဝ အတြင္း ႏွစ္ဖက္ တိုက္ခိုက္မႈစတင္ခဲ့သည္။စစ္ျဖစ္မလားဟု စိုးရိမ္ၾက၏။
မ်က္ေမွာက္ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန၊ စီးပြား ေရး အေျခအေနမ်ားအရ စစ္ပြဲႀကီးတစ္ခု အထိ မေရာက္ရွိႏိုင္ပါဟုသာ သံုးသပ္ ႏုိင္ပါ၏။ ႏွစ္ေပါင္း ၂ဝ ေက်ာ္အတြင္း ပါကစၥတန္သည္ ႀကီးႀကီးမားမား တိုး တက္မႈ မရွိေသးေသာ္လည္း အိႏိၵယသည္ ၂ဝ၃ဝ ျပည့္ႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ကိုပင္ ေက်ာ္ျဖတ္ရန္ တာစူေနေသာ အေျခအေန အထိ တိုးတက္ေျပာင္းလဲလာခဲ့ၿပီျဖစ္၍ ပါကစၥတန္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ 'ခန္း' အေနျဖင့္ အားမတန္ မာန္ေလွ်ာ့ရပါလိမ့္မည္။
မာန္မေလွ်ာ့ဘဲ ၾကည္း၊ေရ၊ေလ ပါဝင္ ေသာ စစ္ပြဲတစ္ခုသို႔ ေရာက္ရွိလာပါက အခ်ိန္တိုအတြင္း ပါကစၥတန္သည္ သမိုင္း ဝင္ စစ္ပြဲတစ္ခု အထိနာသြားႏိုင္ပါသည္။ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ 'ခန္း' အေနျဖင့္ ထိုမွ်ေလာက္ မိုက္မဲလိမ့္မည္မထင္ပါ။
စစ္ေရး၊ မဟာမိတ္ ႏႈိင္းယွဥ္ခ်က္
ယေန႔ေခတ္သစ္စစ္ပြဲတြင္ ထုိႏုိင္ငံပိုင္ စစ္အင္အားတစ္ခုတည္းျဖင့္ အကဲျဖတ္ရန္ မလုံေလာက္ေတာ့ပါ။ အေရအတြက္ထက္ မည္မွ် ေခတ္မီအစြမ္းထက္ေသာ စစ္ေရး ပစၥည္းမ်ားအသုံးခ်ႏုိင္မႈ၊ ေခါင္းေဆာင္၏ အရည္အခ်င္းအျပင္ မဟာမိတ္ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ ကမၻာ့အေျခအေနကုိပါ ထည့္သြင္း တြက္ ခ်က္ႏုိင္ပါမွ ေတာ္႐ုံက်ေပလိမ့္မည္။
အေသးစိတ္ မေဖာ္ျပေတာ့ပါေသာ္ လည္း အိႏိၵယ၊ ပါကစၥတန္ Military Power ႏႈိင္းယွဥ္ခ်က္ကို-
Man Power
Air – craft
Helicopter
Tank
Naval
Nuclear
စေသာ အေျခခံအင္အားျဖင့္ ႏႈိ္င္းယွဥ္ လွ်င္ပင္ အိႏိၵယက ပါကစၥတန္ထက္ မ်ားစြာ သာလြန္ေနသည္ကုိေတြ႔ရသည္။ ႏုိင္ငံ၏ စီးပြားေရးကုိေလ့လာလွ်င္လည္း အိႏိၵယစီး ပြားေရးက ေကာင္းမြန္လ်က္ရွိၿပီး စစ္အသုံး စရိတ္ကုိခံႏုိင္သည့္ အေျခအေနတြင္ ရွိေန သည္။ ေခါင္းေဆာင္ပုိင္း၏ ရပ္တည္ခ်က္ ႏွင့္ ျပတ္သားမႈကို ေလ့လာလွ်င္လည္း မိုဒီ သည္ နာမည္တစ္လုံးႏွင့္ ေက်ာ္ၾကားခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ ဂူဂ်ာရတ္ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဘဝက သူ႔လက္သံကုိ အစၥလာမၼစ္မ်ား ျမည္းစမ္းခဲ့ဖူးၿပီးျဖစ္သည္။
ပါကစၥတန္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ 'ခန္း'က ခရစ္ ကက္သမားဘဝမွ ႏုိင္ငံေရးထဲ ဝင္လာသူ ျဖစ္ၿပီး မုိဒီကဲ့သုိ႔ အစဥ္လာရွိသူ၊ လက္သံ ေျပာင္သူမဟုတ္ေခ်။ မဟာမိတ္ေနာက္ခံကို ေလ့လာလွ်င္လည္း ပါကစၥတန္သည္OIC ေထာက္ခံမႈေလာက္သာရႏုိင္ၿပီး အိႏိၵယကုိ ယွဥ္ၿပိဳင္၍ မရႏုိင္ေသးေခ်။
ဆုိရလွ်င္ ယေန႔ အိႏိၵယ-ပါကစၥတန္ စစ္ေရးထိေတြ႕မႈသည္ စစ္ပြဲငယ္၊ တစ္ဖက္ ႏွင့္တစ္ဖက္ ကစားမႈၾကား အနည္းငယ္မွ် ျမင့္တက္႐ုံမွတစ္ပါး ႏုိင္ငံအဆင့္ စစ္ပြဲ အဆင့္သုိ႔ ျဖစ္လာစရာအေၾကာင္းမရွိပါေခ်။
ပါကစၥတန္သည္ အၾကမ္းဖက္လက္ခံရာ ဌာနႀကီးအျဖစ္ ျငင္းမရပါ
အၾကမ္းဖက္JeM၏အေျခစုိက္စခန္း မွာ ပါကစၥတန္နယ္ေျမထံတြင္ မရွိပါဟု ျငင္းမဲ့သာျငင္းေနရပါသည္။ အိႏိၵယက ဗုံးၾကဲဓာတ္ပုံ႐ုိက္ၿပီး ကမၻာကုိ လႊင့္ထုတ္ ျပသခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါ၏။ ပါကစၥတန္အေနျဖင့္ အၾကမ္းဖက္မ်ားကိုလက္ခံရာ၊ ေလ့က်င့္ရာ၊ ေမြးျမဴရာ နယ္ေျမအျဖစ္ တစ္ေန႔ထက္ တစ္ေန႔ ပုိ၍ထင္ရွားလာခဲ့ပါၿပီ။ တစ္ကမၻာ လုံးနီးနီး သိထားေသာအခ်က္ျဖစ္သည္။
အေရွ႕အလယ္ပုိင္းစစ္အတြင္း ႐ုရွားတုိ႔ ဝင္ေရာက္လာခဲ့ရာ ေခတ္သစ္ လက္နက္ ဆန္းမ်ားကိုမယွဥ္ႏုိင္သျဖင့္ ISမ်ား အေနျဖင့္ အာဖဂန္နစၥတန္သုိ႔ အစုအေဝး လုိက္ ထြက္ေျပးခဲ့ၾကသည္။ ထုိ႔ေနာက္ နယ္ေျမခ်င္း ထိစပ္လ်က္ရွိေသာ အၾကမ္း ဖက္ အခ်ဳိ႕မွာ ပါကစၥတန္တြင္းသုိ႔ ဝင္ ေရာက္လာခဲ့ၾကသည္။ ISတုိ႔ကို ပင္မ ေထာက္ပံ့ေနသူမွာ ေဆာ္ဒီ ျဖစ္ေနၿပီး ပါကစၥတန္အေနျဖင့္ အၾကမ္းဖက္တုိ႔ကုိ လက္ခံျခင္းအားျဖင့္ အက်ဳိးအျမတ္ရရွိေနခဲ့ ပါသည္။
အၾကမ္းဖက္ကုိ စတင္သေႏၶတည္ခဲ့သူ မွာ အေမရိကန္ျဖစ္ေသာ္လည္း၊ မ်ားစြာ ႀကီးမားလာခဲ့ေသာ IS အၾကမ္းဖက္မ်ား ၏ အႏၲရာယ္ကုိလည္း ျပန္ျမင္လာခဲ့သျဖင့္ အေမရိကန္တုိ႔ မူဝါဒအေျပာင္းအလဲ လုပ္ခဲ့ ရေတာ့သည္။ အၾကမ္းဖက္ ျပန္လည္ ႏွိမ္နင္းေရးတြင္ အၾကမ္းဖက္ လက္ခံထား ေသာ ပါကစၥတန္ကို အေမရိကန္က ေငြ ေၾကး ဘီလီယံခ်ီ ေထာက္ပံ့ၿပီး ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါေသာ္လည္း ပါကစၥတန္ တြင္ မီးစတစ္ဖက္၊ ေရမႈတ္တစ္ဖက္ မူဝါဒ ေၾကာင့္ ေမွ်ာ္မွ