images
UN
UN
စိတ္ကူးႏွင့္လက္ေတြ႕ ျမန္မာ့စတီးလုပ္ငန္းမ်ား မူဝါဒေၾကာင့္ထိခိုက္မႈရွိ
နန္းႏြယ္ Sunday, 11 August 2019

ျပည္တြင္းေရာင္းခ်လ်က္ရွိေသာ စတီး ပစၥည္းကုန္ေခ်ာေစ်းကြက္တြင္ျပည္တြင္းလုပ္ စတီးထုတ္ကုန္မ်ားက အဘယ္မွ်ေလာက္ ေသာရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ ေနရာရေနပါသနည္း ခန္႔မွန္းၾကည့္ပါ။ ဥပမာ ရာခိုင္ႏႈန္း ၇ဝ၊ ရာခိုင္ႏႈန္း ၅ဝ၊ ရာခိုင္ႏႈန္း ၂ဝ ရွိသည္ စသည္ျဖင့္ ယူဆၾကမည္ျဖစ္သည္။တကယ္ေတာ့ ငါးရာခိုင္ႏႈန္းေအာက္သာ ေနရာ ယူထားႏုိင္သည္ကို ေတြ႕ရွိရေလ သည္။ ဤအျခင္းအရာသည္ ျဖစ္႐ိုးျဖစ္ စဥ္မဟုတ္ေသာ နိမ့္က်မႈတစ္ခုဟု ဆိုႏုိင္ ပါသည္။ အိမ္နီးခ်င္း ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံက ျမန္မာျပည္တြင္း လူသုံးကုန္စတီး ကုန္ ေခ်ာေစ်းကြက္၏ ရာခိုင္ႏႈန္း၈ဝေက်ာ္ကို သိမ္းပိုက္ထားႏိုင္ၿပီး တ႐ုတ္ထုတ္ကုန္ မ်ားက ၁၅ ရာခိုင္ႏႈန္းျဖင့္ ဒုတိယေနရာ လိုက္လ်က္ရွိေနပါသည္။
ျမန္မာ့စတီးထုတ္လုပ္ေရးေလာကသည္ အရည္အေသြးေကာင္း စတီးထုတ္ကုန္ မ်ား မထုတ္ႏုိင္တာေၾကာင့္ေလာ။ ကြၽႏု္ပ္ တို႔ျမန္မာမ်ား အစြမ္းအစနည္းေသာ ေၾကာင့္ေလာ။ ကြၽႏု္ပ္တို႔ထုတ္ကုန္မ်ား၏ ေစ်းႏႈန္းမ်ားက ေစ်းကြက္ႏွင့္အံဝင္ခြင္က် မျဖစ္ေသာေၾကာင့္လားဆုိလွ်င္မဟုတ္ပါ။ အရည္အေသြးနိမ့္ျခင္း၊ ထုတ္လုပ္ႏုိင္ စြမ္းနည္းျခင္း၊ ေစ်းႀကီးျခင္းတို႔ေၾကာင့္ လည္းမဟုတ္ဘဲ မွားယြင္းေသာ မူဝါဒ မ်ားေၾကာင့္သာျဖစ္ပါသည္ဟု ဆိုခ်င္ ပါသည္။

ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းမ်ားကိုကာကြယ္ေပးျခင္း အားၿပိဳင္မႈ-ျမန္မာဘယ္နည္း
*********************************************************************
၁၉၉၅ခုႏွစ္ကတည္းက ကမၻာ့ကုန္ သြယ္ေရးအဖြဲ႕(WTO)၏ အဖြဲ႕ဝင္ျဖစ္လာ ေသာ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ ႏုိင္ငံတကာကုန္ သြယ္ေရးကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ေစမည့္ ခက္ခဲမႈမ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးျခင္းအားျဖင့္ ကတိကဝတ္ကို ေစာင့္ထိန္းေၾကာင္း လွစ္ဟျပသခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္က ၂ဝဝ၁ခုႏွစ္က်မွ WTO သို႔ဝင္သည္။ ဗီ ယက္နမ္က သူ႔ေနာက္ေျခာက္ႏွစ္အၾကာ မွဝင္သည္။ သို႔ရာတြင္ ¤င္းတို႔သည္ WTO ၏စည္းမ်ဥ္းမ်ားကို ျမန္မာႏုိင္ငံက သေဘာေပါက္လိုက္နာသည္ႏွင့္ ျခား နားလွေသာ ကုန္သြယ္ေရးေပၚလစီမ်ား ကို လက္ကိုင္ျပဳလ်က္ရွိၾကသည္။

ေစ်းကြက္လႊမ္းမိုးျခင္း
**********************
စနစ္အတိုင္းကိုပင္ သူတို႔ကပါးနပ္ စြာ လုပ္ေဆာင္ၾကသည္။ ဗီယက္နမ္က ၄င္းတို႕ႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ စတီးပစၥည္းသြင္း သူ အဓိကၿပိဳင္ဘက္မ်ားကို ၁ဝ ဒသမ ၉ ရာခိုင္ႏႈန္း အခြန္စည္းၾကပ္ျခင္း ေပၚ လစီကို WTO အဖြဲ႕ဝင္ျဖစ္ျခင္းႏွင့္ အဆင္ေျပေအာင္ တြဲသံုးလ်က္ရွိသည္။ ဗီယက္နမ္အစိုးရသည္ ေတာင္ကိုရီးယား ကဲ့သို႔ စတီးေစ်းကြက္တြင္ သိပ္မပါဝင္ ေသာႏိုင္ငံမ်ဳိးကိုပင္ ''ေရာင္းမကုန္ေသာ ပစၥည္းမ်ားကို အျခားတစ္ႏိုင္ငံသို႔ ေအာက္ေစ်းျဖင့္ စြန္႔ပစ္ေရာင္းခ်ျခင္းကို တားဆီးေသာ အခြန္အခ'' (anti-dumping tariffs)ကို တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ ေကာက္ခံေလသည္။ ယာယီလုပ္ေဆာင္ မႈလိုလို အေရာင္ျပထားေသာ ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းမ်ားကို အကာအကြယ္ေပးေရး ဝါဒစစ္စစ္ (protectionism) သာလွ်င္ ျဖစ္ေပသည္။


ရလဒ္အေနျဖင့္ ဗီယက္ နမ္သည္ anti-dumping အခြန္မ်ားႏွင့္ ''အစိုးရ/အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခု၏အေထာက္ အပံ့ေၾကာင့္ ေအာက္ေစ်းျဖင့္ ေရာင္းခ် ေသာကုန္ပစၥည္းမ်ားအေပၚ ေကာက္ ေသာအခြန္ ''(anti-subsidy) တို႔ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကမၻာ့ကုန္သြယ္ေရးအဖြဲ႕ (WTO)၏ ၄၇ခုထက္မနည္းေသာ စံုစမ္း စစ္ေဆးမႈမ်ားကို ခံေနရသည္။ မည္သို႔ ပင္ဆိုေစကာမူ အဆံုး၌ WTO က ဗီယက္နမ္ကို မွားယြင္းေၾကာင္း ဆံုးျဖတ္ မည္ဆိုလွ်င္ပင္ ၾကားကာလအတြင္း ဗီယက္နမ္က ရွင္းလင္းထားလိုက္ႏိုင္ ဖြယ္ရွိၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စရိတ္ျဖင့္ပင္ ေစ်းကြက္ကို သိမ္းပိုက္လႊမ္းမိုးၿပီးသား ျဖစ္ေနေလၿပီ။
ဤကစားပြဲတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ႐ိုးေျဖာင့္မွ်တစြာ ကစားခဲ့ပါသည္။ ထို႔ ေၾကာင့္ ယခုေလာက္ အထိနာသြားျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက WTO အဖြဲ႕ ဝင္ျဖစ္လာခဲ့ၿပီးေနာက္ ေစ်းကြက္ယွဥ္ ၿပိဳင္မႈကို အျပည့္ဖြင့္ေပးရန္၊ အခြန္ စည္းၾကပ္မႈေလွ်ာ့ခ် ရပ္ဆိုင္းရန္၊ အစိုးရ မ်ား၏ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျဖင့္ ပစၥည္း မ်ားကိုေအာက္ေစ်းျဖင့္ အစြံလာထုတ္ ျခင္းမ်ားကိုလည္း လက္ခံရန္ႏွင့္ အခြန္ စည္းၾကပ္မႈ မပါေသာ စစ္ေဆးမႈမ်ားသာ ျပဳလုပ္ရန္ နားလည္က်င့္သံုးေပးခဲ့သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏လိုက္ေလ်ာမႈမွသည္ ႏုိင္ငံ အတြက္ အက်ဳိးမဲ့ျခင္းျဖစ္လာေစခဲ့ၿပီျဖစ္ သည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္ ဗီယက္နမ္ ျပည္တြင္းေစ်းကြက္ရွိ ျပည္ပၿပိဳင္ဘက္ မ်ားကို ေကာင္းစြာ ဟန္႔တားကာကြယ္ ထားႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ဗီယက္နမ္ စတီး ေလာကသည္ တိုးတက္လာခဲ့၏။ အဆိုပါ အားအင္မ်ားကိုအသံုးခ်ၿပီး ထုတ္လုပ္ေရး ပမာဏတိုးျမႇင့္ကာ ျမန္မာေစ်းကြက္ကို လႊမ္းမိုးထားလိုက္ႏိုင္ၿပီျဖစ္သည္။
ျမန္မာ့စတီးထုတ္ကုန္မ်ားကေတာ့ ဗီယက္နမ္ေျမေပၚေျခခ်ခြင့္ပင္မရခဲ့ပါေလ။ ျပည္တြင္းစတီးေလာကအတြက္ အေျခခံ အေရးပါမႈမ်ားကို ျမန္မာတို႔နားမလည္ ၾကေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ေပမည္။ တကယ္ တမ္းဆိုလွ်င္ ဗီယက္နမ္တစ္ႏိုင္ငံတည္း သာမက ႏိုင္ငံတိုင္းကပါ ယခုလိုစနစ္ကို ပါးပါးနပ္နပ္ကစားေနၾကပါသည္။ အေမ ရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ တ႐ုတ္ စသည္ တို႔မွသည္ ဥေရာပသမဂၢ ႏိုင္ငံမ်ားအထိ စတီးကုန္သြယ္ေရးကိစၥဆိုလွ်င္ ကုန္ သြယ္ေရးစည္းမ်ဥ္း လမ္းေၾကာင္းမ်ား ေပၚမွ ညိႇႏိႈင္းေနသလိုလိုႏွင့္ ကိုယ့္ဘက္ ကိုယ္သာ အသာရေအာင္ညိႇၾကပါသည္။ ကြၽႏ္ုပ္တို႔ကသာ အားသြန္ခြန္စိုက္ မလုပ္ ၾကျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ျမန္မာရလဒ္
*************
ျပည္တြင္းေစ်းကြက္ကို အိမ္နီး ခ်င္းမ်ားက အပိုင္သိမ္းထားသည္ကို ၾကည့္႐ံုျဖင့္သိႏိုင္ပါသည္။ မူဝါဒမ်ား ႏွင့္လုပ္ပံုကိုင္ပံုမ်ားက စာေရးသူတို႔ကို အက်ဳိးယုတ္ေစျခင္းျဖစ္၍ ျမန္မာတို႔ ေျပာင္းလဲၾကရန္ လိုအပ္ေနပါၿပီ။

ဘာလုပ္သင့္လဲ
****************
စာေရးသူတို႔၏ ကုန္သြယ္ေရးယွဥ္ ၿပိဳင္ဘက္မ်ားထံမွ အျပန္အလွန္တံခါး ဖြင့္ေပးမႈကို ေတာင္းဆိုသင့္သည္။ ၿပိဳင္ ဘက္မ်ားကအဟန္႔အတားမ်ားကို ဖန္တီး လုိက္ၾကလွ်င္ စာေရးသူတို႔ မဖယ္ရွား ႏိုင္ၾကပါ။ ပိုမိုအားေကာင္းသန္မာလာ ရန္ အခ်ိန္အခါက်ေရာက္ပါၿပီ။
ေဆာက္လုပ္ေရး အေျခခံအေဆာက္ အအံု က႑၏ ကန္ထ႐ိုက္မ်ားတြင္ တုိင္းျပည္ ဆံုး႐ႈံးနစ္နာခဲ့ရျခင္းမ်ား၏ အဓိက အေၾကာင္းရင္းသည္ အစိုးရ၏ မူဝါဒမ်ား အားနည္းမႈဆိုေသာအခ်က္ မျဖစ္သင့္ပါ။ အၿပိဳင္အဆုိင္ျဖစ္မႈႏွင့္ အရည္အေသြးထိန္းသိမ္းမႈတို႔ ရွင္သန္ဖြံ႕ ၿဖိဳးေစရန္ အလို႔ငွာ မူဝါဒမ်ားကို ပို ေကာင္းေအာင္ ျပင္ဆင္ဖို႔ မျဖစ္မေန လို အပ္ပါသည္။ ကြၽႏ္ုပ္တို႔ႏိုင္ငံ စတီး ေလာကသည္ စြမ္းေဆာင္ရည္ရိွပါသည္။ ယခုအျခင္းအရာသည္ အခြန္စည္းၾကပ္မႈ တစ္ခုတည္းေၾကာင့္လည္း မဟုတ္ပါ။ အိမ္နီးခ်င္းတုိင္းျပည္မ်ားက ၄င္းတို႔ထံ တင္ပို႔ရာတြင္ ခက္ခဲေအာင္ လုပ္ထားခ်ိန္ တြင္ ျမန္မာတို႔က ျမန္မာတို႔ထံ တင္သြင္း ရာတြင္ လြယ္ကူေစရန္ ဖန္တီးေပးထား လ်က္ရိွျခင္းဟူေသာအေၾကာင္းရင္းလည္း ပါပါသည္။ သာဓကေဆာင္ရလွ်င္ အစိုး ရက ျပည္ပၿပိဳင္ဘက္မ်ားထံမွ စတီး တင္ပို႔မႈမ်ားကို အေကာက္အခြန္ကိစၥမ်ား ရွင္းလင္းၿပီး ႏွစ္ရက္ခန္႔အတြင္း အၿပီး ဝင္ေရာက္ခြင့္ ျပဳေနေသာ္လည္း ျမန္မာ့ ထုတ္ကုန္မ်ားကို ျပည္ပဆိပ္ကမ္းမ်ား တြင္ ကိစၥမ်ားၿပီးစီးရန္ ပံုမွန္အားျဖင့္ ႏွစ္လဝန္းက်င္ ေစာင့္ဆိုင္းၾကရသည္။ အင္ဒိုနီးရွားတြင္ ကြန္တိန္နာတစ္လံုး စစ္ေဆးခ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၂ဝဝဝ ခန္႔ပင္ ေပးေဆာင္ရပါသည္။ ထိုင္း ဆိုလွ်င္လည္း သူ႔ႏိုင္ငံက ေရာင္းသူမ်ား ၏ အစိတ္အပိုင္းအားလံုးကို ေစ်းကြက္ကို မထိခိုက္ေစရန္ အခ်ဳိ႕အစိတ္အပိုင္းမ်ား တင္သြင္းခြင့္ကို တားျမစ္ပိတ္ပင္ထား၏။ ျပည္တြင္းထုတ္လုပ္ေရး ေလာကကို အေထာက္အကူျဖစ္ေစရန္ ဤကဲ့သို႔ လုပ္ ထံုးလုပ္နည္းမ်ားကို အျခားႏိုင္ငံမ်ားက က်င့္သံုးေနခ်ိန္တြင္ စာေရးသူတို႔၌မူ တစ္ခုမွ မက်င့္သံုးပါေခ်။
သို႔ဆိုလွ်င္ ျမန္မာအစိုးရ ဘာလုပ္ သင့္ပါသနည္း။ မွားယြင္းေသာ ဆံုးျဖတ္ ခ်က္ မခ်မိရန္လည္း အေရးႀကီးပါသည္။ ဥပမာအားျဖင့္ တင္းျပည့္က်ပ္ျပည့္ အခြန္ စစ္ပြဲ (Tariff war) ဆင္ႏႊဲရန္ေတာ့ မသင့္ ပါ။ ျပည္ပသို႔ ထုတ္လုပ္တင္ပို႔ေနသူ မ်ားေရာ ျပည္တြင္းသံုးစြဲသူမ်ားပါထိခိုက္ လာႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။ စာေရးသူတို႔ တိုင္းျပည္သည္ တင္းျပည့္ က်ပ္ျပည့္ ကုန္သြယ္ေရးတံခါးပိတ္ဝါဒ ကိုက်င့္သံုးရန္ ယခင္က ႀကိဳးစားခဲ့သျဖင့္ တိုင္းျပည္စီးပြားေရးက ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ ခ်ဳိ႕ယြင္းအထိ နာခဲ့ဖူးပါၿပီ။
သို႔ေသာ္ျငားလည္း ကုန္သြယ္ေရး တြင္ ညီညြတ္မွ်တေသာ ကစားပြဲတစ္ခု အေနအထားျဖစ္ထြန္းလာေအာင္ေတာ့ ေဆာင္ရြက္ရေပဦးမည္။ စီးပြားၿပိဳင္ဘက္ မ်ားက ျမန္မာတို႔၏ စတီးတင္ပို႔မႈမ်ားကို ခက္ခဲေအာင္တမင္လုပ္ထားလွ်င္ စာေရး သူတို႔ကလည္း ပါးပါးနပ္နပ္ ျပန္လုပ္ သင့္ပါသည္။ သူတို႔က လြယ္ကူေအာင္ လုပ္ေပးထားလွ်င္လည္း စာေရးသူတို႔က လည္း တူညီစြာပင္ တံု႔ျပန္သင့္ပါသည္။ ယင္းကဲ့သို႔ က်ီးဘုတ္႐ုိေသ ဘုတ္က်ီး ႐ုိေသျဖစ္မွသာ လြတ္လပ္ေသာကုန္သြယ္ မႈမွာ မွ်တပါမည္။ သို႔မဟုတ္လွ်င္ေတာ့ ေနာင္အနာဂတ္တြင္ ျပည္တြင္းျဖစ္စတီး ပစၥည္းဆိုတာ အ႐ုပ္ေရးျပရဖြယ္သာရွိ ေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါသည္။