images
UN
UN
လူငယ္ႏွင့္ က်န္းမာေရး
သူရေအး Monday, 19 August 2019
''အာေရာဂ်ံ ပရမံ လာဘံ''ဟူ၍ ျမတ္စြာဘုရားက ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့ရာ က်န္းမာျခင္းသည္ လာဘ္ႀကီးတစ္ပါး ျဖစ္သည္ဟု အဓိပၸာယ္ရသည္။ လူ တစ္ေယာက္အတြက္ ေလာကီေရးရာ ကိစၥရပ္မ်ား ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ လည္း ေကာင္း၊ ေလာကုတၱရာေရး၊ တရား ဘာဝနာပြားမ်ားရာတြင္လည္း က်န္းမာ ေနမွသာ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္မည္ျဖစ္သျဖင့္ က်န္းမာေရးသည္ လူတိုင္းအတြက္ အလြန္အေရးႀကီးေသာ ကိစၥရပ္ျဖစ္သည္။ က်န္းမာျခင္း၏တန္ဖိုးကို မက်န္းမာသည့္ အခါတြင္မွ ပို၍ သိႏုိင္သည္ဟုလည္း ဆိုၾကသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အနာဂတ္၏ ၾကယ္ပြင့္မ်ားျဖစ္ၾကသည့္ လူငယ္မ်ား အေနျဖင့္ က်န္းမာေရးႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ထဲထဲဝင္ဝင္သိရွိနားလည္ထားသင့္သည္။ လူတစ္ေယာက္၏ က်န္းမာေရး ေကာင္း ေနလွ်င္ ေန၍ေကာင္းၿပီး စားဝင္အိပ္ေပ်ာ္ သည္။ အလုပ္လုပ္ရတာ ေပ်ာ္ၿပီး စိတ္ ရႊင္လန္းသည္။ သက္လံု ေကာင္းၿပီး ကိုယ္ခံအား ေကာင္းသျဖင့္ ေရာဂါပိုး ဝင္ေရာက္ေသာ္လည္း ေရာဂါပိုးကို တိုက္ ထုတ္ႏုိင္သည္။ လူ၏ ခႏၶာကိုယ္ကို ကလာပ္စည္းဆဲလ္ (Cell)မ်ားျဖင့္ တည္ ေဆာက္ထားရာ ဆဲလ္အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိေသာ္ လည္း အေျခခံ ဆဲလ္တည္ေဆာက္ပံုမွာ တူညီၾကသည္။ ဆဲလ္ အသက္ရွင္ဖို႔ အတြက္ အဓိကမွာ ဂလူးကို႔စ္ႏွင့္ ေအာက္ ဆီဂ်င္တို႔ လိုအပ္သည္။ ဂလူးကို႔စ္ႏွင့္ ေအာက္ဆီဂ်င္တို႔ေပါင္း၍ ေအတီပီ ေခၚ စြမ္းအင္ကို ရရွိသည္။ ေအာက္ဆီဂ်င္ကို ေလထုထဲမွ အသက္႐ွဴျခင္းျဖင့္ရရွိသည္။ ဂလူးကို႔စ္ကို လူတို႔စားသံုးေသာ အစား အစာမွရသည္။ အစားအစာတြင္ အဓိက အားျဖင့္ ကစီဓာတ္၊ အသားဓာတ္ႏွင့္ အဆီဓာတ္ဟူ၍ပါဝင္သည္။ ကစီဓာတ္မွ ဂလူးကို႔စ္၊ အသားဓာတ္မွ အမိုင္ႏို အက္စစ္ႏွင့္အဆီဓာတ္မွ အဆီအက္စစ္ ႏွင့္ ကိုလက္စထေရာတို႔ကိုရရွိသည္။
က်န္းမာေရးအတြက္ အေျခခံအခ်က္ မ်ားစြာရွိရာ လူငယ္မ်ား သိရွိနားလည္ ထားသင့္သည့္အခ်က္မ်ားမွာ (၁) အစာ အာဟာရ လံုေလာက္စြာ ရဖို႔လိုသည္။ (၂) ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈမွန္မွန္ ျပဳလုပ္ဖို႔ လုိသည္။ (၃) အိပ္စက္အနားယူျခင္းကို လံုေလာက္စြာျပဳလုပ္သင့္သည္။ (၄) စိတ္ ဖိစီးမႈကိုအတတ္ႏုိင္ဆံုးေရွာင္ရွားရမည္။ (၅) ေသြးအားနည္းျခင္း မျဖစ္ရေအာင္ ဂ႐ုျပဳရမည္။ ေသြးတြင္းရွိ ေဟမိုဂလိုဗင္ မနည္းရေအာင္ သံဓာတ္ပါေသာ အစား အစာမ်ားစားရမည္။ (၆) ေသြးထုထည္ ပမာဏ မက်ရေအာင္ သတိျပဳရမည္။ ေသြးထုထည္ က်ျခင္းေၾကာင့္ ေသြး ေပါင္ခ်ိန္က်ၿပီး မူးေဝျခင္း၊ ေသြးပ်က္ ထိတ္လန္႔ျခင္းတို႔ ျဖစ္ပြားေစႏုိင္သည္။ (၇) ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းမျဖစ္ရေအာင္ ဂ႐ုျပဳ ရမည္။ (၈) ဆီးမွန္ေစရန္လည္း သတိျပဳ ရမည္။ ဆီးမထုတ္ႏုိင္ေတာ့လွ်င္ အဆိပ္ အေတာက္မ်ား ေသြးထဲတြင္ ျမင့္တက္ လာၿပီး သတိေမ့ေျမာ၍ အသက္ဆံုး႐ႈံး ႏုိင္သည္အထိျဖစ္ႏုိင္သည္။ ထို႔ျပင္ က်န္းမာေရး အဆံုးအျဖတ္ေပးေသာ အေၾကာင္းအခ်က္ ေလးမ်ဳိးရွိေၾကာင္း သိရသည္။ (၁) မိဘမ်ဳိး႐ိုး၏ အေၾကာင္း ရင္း(၁၅ ရာခိုင္ႏႈန္း)၊ (၂) ျပင္ပ ပတ္ဝန္း က်င္ အေၾကာင္းရင္း(၁၇ ရာခိုင္ႏႈန္း)၊ (လူမႈေရး ၁ဝ ရာခိုင္ႏႈန္း + သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ၇ ရာခိုင္ႏႈန္း)၊ (၃) ေဆး ကုသမႈအေျခအေန(၈ရာခိုင္ႏႈန္း)၊ (၄) လူ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ စားေသာက္ ေနထိုင္မႈ ပံုစံ(ရာခိုင္ႏႈန္း ၆ဝ)တို႔ ျဖစ္ၾကသည္။
လူငယ္မ်ားအေနျဖင့္ က်န္းမာေရး အတြက္ အေကာင္းဆံုး ခံယူထားသင့္ သည့္

အခ်က္မ်ားမွာ -
(၁) က်န္းမာေရးသည္ တန္ဖိုးအရွိ ဆံုး ျဖစ္သည္။ (၂) အေကာင္းဆံုး ဆရာဝန္သည္ မိမိကုိယ္တိုင္ျဖစ္သည္။ (၃) အေကာင္းဆံုး စိတ္ေနစိတ္ထား သည္တည္ၿငိမ္မႈျဖစ္သည္။(၄)အေကာင္း ဆံုး ေဆးသည္ အခ်ိန္ပင္ျဖစ္သည္။(၅)အေကာင္း ဆံုးအားကစားနည္းသည္ လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းတို႔ျဖစ္ၾကသည္။ က်န္း မာေရး၏ အေျခခံအုတ္ျမစ္ ေလးခုကို လည္းသိထားသင့္သည္။ (၁)နည္းလမ္း တက် စားေသာက္ျခင္း၊ (၂) ေတာ္ သင့္ သည့္ အားကစားလုပ္ျခင္း၊ (၃)ေဆးလိပ္ ျဖတ္၊ အရက္ေလွ်ာ့ျခင္း၊ (၄) စိတ္ေန သေဘာထား မွ်တစြာထားျခင္းတို႔ျဖစ္ၾက သည္။က်န္းမာသက္ရွည္ေၾကာင္း တရား ကို မွတ္မိလြယ္ေအာင္ကဗ်ာဖြဲ႕ဆိုထားရာ 'ေလ႐ွဴ လမ္းေလွ်ာက္၊ ေရ ပိုေသာက္၊ အဆီ သၾကား ဆား ေလွ်ာ့စား၊ ေမတၱာ စိတ္ကိုပြား၊ သက္ရွည္ေၾကာင္းတရား' ဟူ၍ျဖစ္သည္။ က်န္းမာ အသက္ရွည္ သူမ်ားသည္ ေန႔စဥ္မျပတ္ အလုပ္လုပ္ရင္ လုပ္၊ မဟုတ္ရင္ က်န္းမာေရး ေလ့က်င့္ ေနသူမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အသက္ရွည္သူ တစ္ေယာက္မွ် အပ်င္း ႀကီးသူ မဟုတ္ပါဟု ဆိုၾကသည္။ လြန္ခဲ့ ေသာ ႏွစ္ေပါင္း(၂၄ဝဝ)ေက်ာ္က ေဆး ပညာဖခင္ႀကီးဟစ္ပိုခေရးတီးက ေန ေရာင္ျခည္၊ ေလ၊ ေရႏွင့္ အားကစားတို႔ သည္ အသက္ရွင္ေရးႏွင့္ က်န္းမာေရး၏ အရင္းအျမစ္ျဖစ္သည္ဟု ေျပာခဲ့ဖူးသည္။ လူ၏ ခႏၶာကိုယ္တြင္ အေရးႀကီးအစိတ္ အပိုင္းမ်ားရွိရာ တစ္ခုခ်င္းစီ၏ က်န္းမာ ေရးႏွင့္ ပတ္သက္သည္မ်ားကို သိရွိထား သင့္သည္။
ဦးေႏွာက္ က်န္းမာေရး
ခႏၶာကိုယ္ တစ္ခုလံုး၏ လႈပ္ရွားမႈ၊ အသိÓဏ္၊ အသက္႐ွဴျခင္း၊ ႏွလံုးခုန္ ျခင္း၊ အစာေခ်ျခင္း စသည္ မ်ားျပားစြာ ေသာ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ားကို ထိန္း ခ်ဳပ္သည့္ ဗဟိုဌာနမ်ားသည္ ဦးေႏွာက္ တြင္ရွိသည္။ ဦးေႏွာက္လုပ္ငန္းမ်ား မွန္မွန္ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ရန္ ဦးေႏွာက္ ေသြး ေၾကာမ်ားသည္ အလြန္အေရးႀကီးသည္။ ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာမ်ား ပိတ္လွ်င္ေသာ္ လည္းေကာင္း၊ ဦးေႏွာက္ ေသြးေၾကာ ေပါက္ၿပီးေသြးစိမ့္ထြက္လွ်င္ေသာ္ လည္း ေကာင္း ဦးေႏွာက္သို႔ ေအာက္ဆီဂ်င္ မပို႔ႏုိင္သျဖင့္ ဦးေႏွာက္ကလာပ္စည္းမ်ား မိနစ္ပိုင္းအတြင္း ေသဆံုးရသည္။ ဤ သည္ကို ေလျဖတ္သည္ (Stroke) ဟု ေခၚၾကသည္။ သုံးနာရီအတြင္း ထိ ေရာက္စြာ မကုသႏုိင္ပါက သက္ဆုိင္ ရာ အေၾကာေသျခင္း (ဥပမာ-ကိုယ္ တစ္ျခမ္းေသျခင္း)ျဖစ္၍ ဒုကၡိတဘဝ ေရာက္ႏုိင္သည္။ ေလမျဖတ္မီ ႐ုတ္ တရက္ ကိုယ္တစ္ျခမ္းထံုျခင္းကို ၉၃ ရာခိုင္ႏႈန္းက သိရွိေသာ္လည္း ၃၈ ရာခိုင္ ႏႈန္းက အျခားလကၡဏာမ်ား (ဥပမာ-စဥ္းစားဥာဏ္ေဝဝါးျခင္း၊လမ္းေလွ်ာက္ရ ခက္ခဲျခင္း၊ မ်က္စိၾကည့္ရ ခက္ခဲျခင္း) ကိုသာ သိရွိၾကသည္။ ထိုလကၡဏာမ်ား ျဖစ္လာပါက အျမန္ဆံုး ေဆးကုသမႈ ခံယူမွသာလွ်င္ က်န္းမာသက္ရွည္ႏုိင္မည္ ျဖစ္ သည္။ ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာပိတ္၍ လည္းေကာင္း၊ ေပါက္၍လည္းေကာင္း ျဖစ္ပြားသည့္ ေလျဖတ္ျခင္းေရာဂါသည္ ကမၻာေပၚ၌ ေသဆံုးရသည့္ေရာဂါမ်ား တြင္ (၁၁ ဒသမ ၁၁ ရာခိုင္ႏႈန္း)ျဖစ္၍ နံပါတ္(၂)ေနရာတြင္ရွိေၾကာင္းသိရသည္။ ဦးေႏွာက္ က်န္းမာေရး မေကာင္းလွ်င္ အသက္ႀကီးလာေသာအခါ မွတ္Óဏ္ ခြၽတ္ယြင္းလာတတ္သည္။အသက္ႀကီး၍ မွတ္ဥာဏ္ သိသိသာသာ ခြၽတ္ယြင္းေသာ ေရာဂါကို အယ္လ္ဇိုင္းမား ေရာဂါ (Alzheimer’s Disease)ဟု ေခၚသည္။ အယ္လ္ဇိုင္းမား ေရာဂါသည္ ကမၻာ႔ ေသဆံုးမႈ အမ်ားဆံုး ထိပ္တန္းေရာဂါ (၁ဝ)မ်ဳိးတြင္ သတၱမ လုိက္ၿပီး ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္တြင္ ထုိေရာဂါေၾကာင့္ လူေပါင္း ၁ဒသမ၅သန္း ေသဆံုးခဲ့ရသည္။
ႏွလံုးက်န္းမာေရး
ႏွလံုးသည္ လူ၏ခႏၶာကိုယ္ရွိ အစိတ္ အပိုင္းမ်ားအနက္ အေရးႀကီးေသာ အစိတ္ အပိုင္းျဖစ္သည္။ အေလးခ်ိန္(၃ဝဝ)ဂရမ္ (၁၈ ဒသမ ၃၇က်ပ္သား)ခန္႔ရွိၿပီး လူ၏ လက္သီးႏွစ္ဆုပ္စာခန္႔ရွိသည္။ ႏွလံုး တစ္ခ်က္ခုန္လုိက္တုိင္း ေသြး(၇ဝ)စီစီကို တြန္းပို႔ေပးသည္။ မိနစ္တုိင္းတြင္ ေသြး (၅ဝဝဝ)စီစီနီးပါး တြန္းပို႔ေပးသျဖင့္ ေန႔စဥ္ေသြး(၇)သန္းစီစီ(၇တန္နီးပါး)ကို တြန္းပို႔ေပးလ်က္ရွိသည္။ လူ႔ခႏၶာကိုယ္ရွိ (၅ဒသမ၆)လီတာခန္႔ရွိ ေသြးမ်ားကို တစ္ မိနစ္တြင္ သုံးႀကိမ္ခန္႔ လည္ပတ္ေနေစ သည္။ ႏွလံုးသည္ ေမြးသည္မွ ေသဆံုး သည္အထိ မရပ္နားဘဲ ခုန္ျခင္းျဖင့္ ေသြးမ်ားကို တြန္းပို႔ေနရသည္။ ခႏၶာ ကိုယ္ အရပ္ရပ္မွ စီးဝင္လာေသာ အညစ္ အေၾကးသည္ ေသြးမ်ားကို ႏွလံုးတြင္ လက္ခံ၍ အဆုတ္သို႔ ညႇစ္ပို႔သည္။ အဆုတ္တြင္ ေလထဲမွ ေအာက္ဆီဂ်င္ကို စိမ့္ဝင္ေစျခင္းျဖင့္ သန္႔ရွင္းေသာ ေသြး သစ္မ်ားျဖစ္လာသည္။ေသြးသစ္မ်ားသည္ ႏွလံုးသို႔ျပန္ေရာက္၍ ႏွလံုးမွ တစ္ဆင့္ ခႏၶာကိုယ္တစ္ခုလံုးသို႔ ျပန္လည္ပို႔ေဆာင္ သည္။
လူသည္အၿမဲအသက္႐ွဴေနျခင္းျဖင့္ အသက္ရွင္ေနရသည္။ အသက္႐ွဴျခင္းတြင္ အဆုတ္ႏွင့္ေလျပြန္မ်ားပါဝင္သည္။အသက္ ႐ွဴအဂၤါအဖြဲ႕ကေဆာင္ရြက္သည္။ အသက္ ႐ွဴျခင္းျဖင့္ ေလထဲမွ ေအာက္ဆီဂ်င္ကို ေသြးထဲေရာက္ေစၿပီး ေသြးကိုသန္႔စင္ေစ သည္။ ေအာက္ဆီဂ်င္ျပည့္ဝေသာ ေသြး ျဖင့္ ခႏၶာကိုယ္တစ္ခုလံုးရွိ အဂၤါအစိတ္ အပိုင္းအသီးသီး၏လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ား ကိုမွန္မွန္ကန္ကန္လုပ္ေဆာင္ေစႏုိင္သည္။ အဆုတ္က်န္းမာေရးအတြက္ ေလျ>ြပန္မ်ား ေကာင္းမြန္ျခင္း၊ အဆုတ္အတြင္းရွိ ေလ အိတ္ငယ္မ်ားေကာင္းမြန္ျခင္းႏွင့္ အဆိပ္ အေတာက္ကင္းေသာ ေလေကာင္းေလ သန္႔ရရွိျခင္းတို႔လိုအပ္သည္။ လူ႔က်န္းမာ ေရးအတြက္အႏၲရာယ္ေပးႏုိင္ေသာလိုအပ္ သည္ထက္ပိုလွ်ံေနေသာအေငြ႕မ်ား၊ အမႈန္ မ်ား၊ဇီဝေမာ္လီက်ဴးမ်ား ကမၻာ႕ေလထုထဲ ေရာက္ရွိေနျခင္းကို ေလထုညစ္ညမ္းမႈဟု ေခၚသည္။ ေလထုညစ္ညမ္းမႈ(Air Pollution)သည္ ၿမိဳ႕ျပတြင္ ပိုမိုမ်ားျပားၿပီး ေက်းလက္ေဒသတြင္နည္းပါးသည္။၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္တြင္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေၾကာင့္ လူ ခုနစ္သန္းခန္႔ေသဆံုးခဲ့ရေၾကာင္း ၂ဝ၁၄ ခုႏွစ္၊ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ (WHO) အစီရင္ခံစာအရ သိရသည္။ႈံးလ်က္ ရွိသျဖင့္ ႏွလံုးက်န္းမာေရးကို အစဥ္သတိ ျပဳထိန္းသိမ္းသြားသင့္ေပသည္။
အဆုတ္က်န္းမာေရး
လူသည္အၿမဲအသက္႐ွဴေနျခင္းျဖင့္ အသက္ရွင္ေနရသည္။ အသက္႐ွဴျခင္းတြင္ အဆုတ္ႏွင့္ေလျ>ြပန္မ်ားပါဝင္သည္။အသက္ ႐ွဴအဂၤါအဖြဲ႕ကေဆာင္ရြက္သည္။ အသက္ ႐ွဴျခင္းျဖင့္ ေလထဲမွ ေအာက္ဆီဂ်င္ကို ေသြးထဲေရာက္ေစၿပီး ေသြးကိုသန္႔စင္ေစ သည္။ ေအာက္ဆီဂ်င္ျပည့္ဝေသာ ေသြး ျဖင့္ ခႏၶာကိုယ္တစ္ခုလံုးရွိ အဂၤါအစိတ္ အပိုင္းအသီးသီး၏လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ား ကိုမွန္မွန္ကန္ကန္လုပ္ေဆာင္ေစႏုိင္သည္။ အဆုတ္က်န္းမာေရးအတြက္ ေလျ>ြပန္မ်ား ေကာင္းမြန္ျခင္း၊ အဆုတ္အတြင္းရွိ ေလ အိတ္ငယ္မ်ားေကာင္းမြန္ျခင္းႏွင့္ အဆိပ္ အေတာက္ကင္းေသာ ေလေကာင္းေလ သန္႔ရရွိျခင္းတို႔လိုအပ္သည္။ လူ႔က်န္းမာ ေရးအတြက္အႏၲရာယ္ေပးႏုိင္ေသာလိုအပ္ သည္ထက္ပိုလွ်ံေနေသာအေငြ႕မ်ား၊ အမႈန္ မ်ား၊ဇီဝေမာ္လီက်ဴးမ်ား ကမၻာ႕ေလထုထဲ ေရာက္ရွိေနျခင္းကို ေလထုညစ္ညမ္းမႈဟု ေခၚသည္။ ေလထုညစ္ညမ္းမႈ(ဗငမ ဏသူူကအငသည) သည္ ၿမိဳ႕ျပတြင္ ပိုမိုမ်ားျပားၿပီး ေက်းလက္ေဒသတြင္နည္းပါးသည္။၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္တြင္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေၾကာင့္ လူ ခုနစ္သန္းခန္႔ေသဆံုးခဲ့ရေၾကာင္း ၂ဝ၁၄ ခုႏွစ္၊ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ (ႊၽံဥ) အစီရင္ခံစာအရ သိရသည္။
ေလထုညစ္ညမ္းမႈေၾကာင့္ အသက္ ႐ွဴ လမ္းေၾကာင္း ပိုးဝင္ျခင္း၊ႏွလံုးေရာဂါ၊ နာတာရွည္အဆုတ္ေလျ>ြပန္ပိတ္ဆို႔ေသာ ေရာဂါ၊ အဆုတ္ကင္ဆာတို႔ကို ျဖစ္ေစ ႏုိင္သည္။ အသက္႐ွဴက်ပ္ျခင္း၊ ႏွာေခ် ျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊ ပန္းနာရင္က်ပ္ ျဖစ္ျခင္းႏွင့္ နဂိုရွိၿပီးသား ႏွလံုးေရာဂါကို ပို၍ဆိုးေစသည္။ အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္း ေအာက္ပိုင္းပိုးဝင္ျခင္းေၾကာင့္ ေသဆံုးမႈ သည္ ကမၻာ့ေသဆံုးမႈ အမ်ားဆံုးေရာဂါ မ်ားတြင္ (၅ ဒသမ ၇ ရာခိုင္ႏႈန္း)ရွိၿပီး တတိယလိုက္ကာ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္တြင္ လူ ေပါင္း (၁ ဒသမ ၅)သန္းခန္႔ ေသဆံုး ခဲ့ေၾကာင္းသိရသည္။နာတာရွည္ အဆုတ္ ေလျ>ြပန္ပိတ္ဆို႔ေသာေရာဂါေၾကာင့္ ေသ ဆံုးမႈသည္ (၅ဒသမ ၆ရာခိုင္ႏႈန္း)ရွိကာ ေသဆံုးမႈ အမ်ားဆံုးတြင္ စတုတၳလိုက္ၿပီး ၂ဝ၁၅ခုႏွစ္တြင္ လူေပါင္း(၃ ဒသမ ၁) သန္းခန္႔ ေသဆံုးခဲ့သည္။ အသက္႐ွဴ လမ္းေၾကာင္း၊ ေလျ>ြပန္ႏွင့္ အဆုတ္ ကင္ဆာေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆံုးမႈသည္ (၃ရာခိုင္ႏႈန္း)ရွိကာ ပဥၥမလိုက္ၿပီး ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္တြင္ လူေပါင္း(၁ဒသမ၇)သန္းခန္႔ ေသဆံုးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အဆုတ္ က်န္းမာေရးခ်ဳိ႕တဲ့၍ က်န္းမာေရး ထိခိုက္ ျခင္း၊ အသက္ ေသဆံုးရျခင္းမ်ားမွ ကင္း ေဝးေစရန္ ေလေကာင္းေလသန္႔ရေအာင္ ဂ႐ုျပဳေနထိုင္ျခင္း၊ ေလထုညစ္ညမ္းမႈ ကင္းေဝးေအာင္ အစီအမံမ်ားျပဳလုပ္ျခင္း၊ အခန္းတြင္း ေလဝင္ေလထြက္ ေကာင္း ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ေဆးလိပ္ေသာက္ ျခင္းကိုေရွာင္ၾကဥ္ျခင္း၊ တီဘီႏွင့္ ကူးစက္ ေရာဂါမ်ားမကူးစက္ရေအာင္ေနထိုင္ျခင္း၊ အသက္႐ွဴေလ့က်င့္ခန္းအပါအဝင္ ကိုယ္ လက္လႈပ္ရွားေလ့က်င့္မႈမ်ားျပဳလုပ္ျခင္း၊ လုပ္ငန္းခြင္မ်ားတြင္ အမႈန္အမႊားမ်ား၊ ဓာတ္ေငြ႕မ်ားစသည္ အဆုတ္ကို ထိခိုက္ ေစသည