images
UN
UN
ျပည္သူတို႔ေမွ်ာ္လင့္ေတာင့္တေနသည္မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ၿငိမ္းခ်မ္းေရး
ေမာင္ေက်ာ္ဟိုး(မဟာဝိဇၨာ) Saturday, 12 October 2019
''ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာ၍ ေနခ်င္စရာ ေကာင္းေသာ ကမၻာေလာကႀကီးတစ္ခု တည္ေဆာက္ရန္မွာ လူသားတစ္ဦးခ်င္း စီ၏အသိဥာဏ္၊ အေတြးအေခၚႏွင့္ ထို အသိဥာဏ္အေတြးအေခၚမ်ားမွ ေပါက္ ဖြားလာေသာအက်င့္စ႐ိုက္တို႔အေပၚ လြန္ စြာတည္မွီေနေပသည္။''
ေဒါက္တာဘဒၵႏၲကုမာရာဘိဝံသ
(အဘိဓဇမဟာရ႒ဂု႐ု၊ အဘိဓဇအဂၢမဟာသဒၶမၼေဇာတိက၊ ဥကၠ႒ဆရာေတာ္၊ ႏိုင္ငံေတာ္သံဃမဟာနာယအဖြဲ႕)
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးခ်ဳိးကူသံေတြၾကားေန ရသည္မွာ မဂၤလာရွိလွပါသည္။ ျမန္မာ ျပည္သူတို႔၏ဘဝေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား တိုး တက္ေကာင္းမြန္လာလိမ့္မည္ဟု ယူဆၿပီး စိတ္အားထက္သန္ေနၾကသည္။ အားလံုး က တစ္ခုတည္းေသာၿငိမ္းခ်မ္းေရးဦး တည္ခ်က္ထားရွိမည္ဆိုပါက ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးခရီးသည္ ေျဖာင့္တန္းေနပါမည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းကိုလည္း စနစ္ တက်ႀကိဳးပမ္းႏိုင္ၾကဖို႔ အစီအစဥ္မ်ားခ် မွတ္လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနၾကသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တိုင္းရင္းသားလက္ နက္ကိုင္ ၂၁ ဖြဲ႕ရွိသည္ဟု ဆိုပါသည္။ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြကလည္း အမ်ဳိး မ်ဳိးရွိေနသည္။ ႐ႈပ္ေထြးေနသည့္ အေျခ အေနကို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းၾကသူမ်ား သည္ အရည္အခ်င္းရွိရန္ လိုသည္။ အေျမာ္အျမင္ႀကီးႀကီးႏွင့္စိတ္ရွည္သည္း ခံဖို႔လိုသည္။ အေျပာအဆိုအဆက္အဆံ ေျပျပစ္ဖို႔လိုသည္။ ညိႇႏႈိင္းေဆြးေႏြးသူ မ်ားသည္ အလြန္အေရးႀကီးပါသည္။ မည္မွ်ပင္ ႐ႈပ္ေထြးခက္ခဲသည့္ကိစၥျဖစ္ ပါေစ သူတို႔ေၾကာင့္ ေျဖရွင္းၿပီးေျမာက္ သြားႏိုင္သည္။ ညိႇႏႈိင္းမႈညံ့ဖ်င္းသူေတြ ျဖစ္ေနလွ်င္ျပႆနာသည္ ပိုမို႐ႈပ္ေထြး သြားတတ္ပါသည္။
''၂ဝ၂ဝျပည့္ႏွစ္အတြင္း ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးရမယ္လို႔ ရည္မွန္းထားတယ္။ ညီလာခံေျခာက္လတစ္ႀကိမ္က်င္းပရင္ ၂ဝ၁၇ခုႏွစ္မွာ ႏွစ္ႀကိမ္၊ ၂ဝ၁၈ခုႏွစ္မွာ ႏွစ္ႀကိမ္၊ ၂ဝ၁၉ခုႏွစ္မွာ ႏွစ္ႀကိမ္အၿပီး လုပ္ရမယ္။ တကယ္တမ္းေျပာရရင္ အခ်ိန္သိပ္မရွိပါဘူး။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ကိုယ့္ ေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႀကီးေအာင္ျမင္ဖို႔၊ ကိုယ္ေၾကာင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံကို အေႏွာင့္အယွက္မျဖစ္ဖို႔ သတိထားမယ္ ဆိုရင္ တာဝန္ေက်တဲ့ အဖိုးတန္ႏိုင္ငံသား ေကာင္းေတြျဖစ္မယ္လို႔ေျပာခ်င္ပါတယ္''
သုေဝ
(တို႔ႏိုင္ငံၿငိမ္းခ်မ္းေရးခရီးစဥ္ ေဆာင္းပါးမွ)
''ဒီေနရာမွာ အခြင့္ၾကံဳတုန္း MPC ကို ထူေထာင္ၿပီးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး အတြက္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့တဲ့သမၼတေဟာင္း ဦးသိန္းစိန္ ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့ အစိုးရအဖြဲ႕ကို ဂုဏ္ျပဳပါတယ္။ ယခင္အစိုးရရဲ႕ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးအတြက္ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားအေပၚ ကြၽန္မတို႔ ယခုဆက္လက္ၿပီး တည္ ေဆာက္သြားပါမယ္''


ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္
(ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ ၂၁ရာစုပင္လံု က်င္းပေရး ဗဟိုေကာ္မတီဥကၠ႒)
ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးၾကန္႕ၾကာေနရသည့္ အေၾကာင္းအရင္းမ်ားအား ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးမႈ ပူးတြဲေကာ္မတီ (UPDJC)ဒုတိယဥကၠ႒ဦးသုေဝအား ေမး ျမန္းျခင္းကိုျပန္လည္ ေျဖၾကားခ်က္တြင္ ေအာက္ပါေတြ႕ရွိရပါသည္။
ေမး။ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြျမင့္မားၾက တာေပါ့။ ျမင့္မားၿပီးေတာ့ တကယ္တမ္း ခရီးမေပါက္ဘူးျဖစ္ေနတယ္။ ဒါနဲ႕ပတ္ သက္ၿပီးအန္ကယ္ဘာမ်ားေျပာစရာရွိလဲ။
ေျဖ။ ''ကြၽန္ေတာ္တို႔ ႏႈိင္းယွဥ္ၾကည့္ တာေပါ့။ သမၼတဦးသိန္းစိန္လက္ထက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆာင္ရြက္ခ်က္နဲ႕ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္လက္ထက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆာင္ရြက္ခ်က္မွာ အမ်ားႀကီးကြာ တယ္။ အမ်ားႀကီးကြာတယ္ဆိုတာက ပံုသဏၭာန္မွာ တာဝန္ယူမႈအေပၚမွာတင္ ေတာ္ေတာ္ကြာတယ္။ ဦးသိန္းစိန္လက္ ထက္တုန္းက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအဖြဲ႕ေတြက အဖြဲ႕ဝင္ေတြကိုယ္တိုင္က လည္းတာဝန္ ကိုယ္စီရွိတယ္။ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြေပး ထားတယ္။ လိုအပ္တယ္ဆိုရင္လည္း သမၼတႀကီးဦးသိန္းစိန္ထံ သြားေမးႏုိင္ တယ္။ လုပ္ပံုလုပ္နည္းေတြက ဒီလို။ ဦးေအာင္မင္းဆုိပါေတာ့ သူက ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးတာဝန္ခံ၊ သူကလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ ေတြနဲ႔သြားေတြ႕ရေတာ့မယ္ဆိုရင္ ဒီလက္ နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြက ဘာေတြေမးႏုိင္သ လဲဆိုတာတြက္ထားၿပီးသား။ တြက္ၿပီး တဲ့အခါက်ေတာ့ ဒါေတြေမးတယ္။ ဘာ ေျဖရမလဲဆိုတာ အေျဖႀကိဳရွိၿပီးသား။ အေမးအေျဖေတြကို သမၼတႀကီးဦးသိန္း စိန္ထံ ႀကိဳတင္ တင္ျပၿပီးသား။ ကြၽန္ ေတာ္တို႔ေတြ႕ရမယ္။ ေတြ႕ရင္ဒါေတြေမး မယ္။ ဒါေတြေမးရင္ ကြၽန္ေတာ္ဒါေျဖ ခ်င္တယ္။ အဲဒီေတာ့ သမၼတႀကီးဦးသိန္း စိန္က ဒီဥစၥာ Yes ၊ ဒီဥစၥာNoဆိုေတာ့ လက္နက္ကိုင္ေတြနဲ႔ေတြ႕တဲ့အခါမွာ ခ်က္ ခ်င္းေျပာႏုိင္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ေတြ႕ရတဲ့ သူေတြကလည္း ေက်နပ္တယ္။ အေျဖ ခ်က္ခ်င္းရတယ္ေလ။ အခုက်ေတာ့ အဲ ဒီလိုမဟုတ္ဘူး။''
ေမး။ အဲဒီလိုမဟုတ္ဘူးဆိုတဲ့အခက္ အခဲေတြကို ေျပာျပေပးပါလား။
ေျဖ။ အခက္အခဲဆိုတာက ဒီအစိုးရ တစ္ခုလံုးမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတင္မကဘူး အစိုးရအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕လံုးမွာ တာဝန္အျပည့္ အဝမေပးထားလို႔လား။ မလုပ္ရဲတာလား ေတာ့မသိဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးအဖြဲ႕မွာလည္းပဲ တာဝန္ရွိသူတစ္ဦး ေပါ့ဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေဆြးေႏြးတဲ့အခါ က်ရင္အေျဖမေပးရဲဘူးဗ်။ ျပန္ျပန္ၿပီး Confirm လုပ္ေနရတယ္။ ဖုန္းနဲ႔ျပန္ ေမးေနရတယ္။ ၾကာတာေပါ့။ အဲဒါ ေၾကာင့္ အရင္အစိုးရလုပ္တာနဲ႔ေတာ္ေတာ္ ေလးကြာျခားပါတယ္။''
ယခုအခါ ၂ဝ၁၉ ခုႏွစ္ကလည္းကုန္ ခါနီးေနၿပီ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကလည္း အ လြန္အေရးပါသည္။ တပ္မေတာ္ကာ ကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ံုးမွ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္ မႈရပ္စဲေရးကာလအတြင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းရပ္မ်ား ထိေရာက္စြာ ေဆာင္ရြက္ ႏိုင္ေရးတိုက္တြန္းခ်က္ကို ၂ဝ၁၉ ခုႏွစ္ ဇူလုိင္လ ၁ရက္ကထုတ္ျပန္လိုက္သည္မွာ-
''တိုင္းရင္းသားျပည္သူလူထုတစ္ရပ္ လံုးကလိုလားေတာင့္တခဲ့ၾကသည့္ ေခတ္ မီဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေသာ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံ ေတာ္''အား တည္ေဆာက္ရာတြင္ မည္ သည့္အဖြဲ႕အစည္း၊ မည္သည့္လူပုဂိၢဳလ္ မဆို ၄င္းတို႔၏လုိအင္ဆႏၵမ်ားကို ဒီမိုက ေရစီနည္းလမ္းတက်သာ ေတာင္းဆိုရ မည္ျဖစ္သည္။ ဒီမိုကေရစီလမ္းစဥ္၏ ဆန္႔က်င္ဘက္ျဖစ္ေသာ လက္နက္စြဲကိုင္ ၍ေတာင္းဆိုျခင္းမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာ သည့္ျပည္တြင္းလက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမ်ား အား ေျဖရွင္းႏိုင္ေရးသည္ ေတြ႕ဆံုေဆြး ေႏြးညိႇႏိႈင္းအေျဖရွာျခင္းဟု တပ္မေတာ္ ကယံုၾကည္သည္။ထို႔ေၾကာင့္ တပ္မေတာ္ အေနျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ား အား ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ ပါဝင္ပတ္ သက္ေနသူမ်ားအားလံုး ယံုၾကည္မႈ ျမင့္မားစြာျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ေရး၊ ျမန္မာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္သမိုင္းတြင္ တစ္ ခါမွ်မရွိခဲ့ဖူးေသာ တစ္ဖက္သတ္ပစ္ခတ္ တုိက္ခိုက္မႈရပ္စဲေရးအား ၂ဝ၁၈ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၂၁ ရက္ေန႔မွ ၂ဝ၁၉ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၃ဝ ရက္ေန႔တို႔တြင္ ထုတ္ျပန္ ေၾကညာ၍ အပစ္အခတ္ရပ္စဲ ေပးခဲ့ပါ သည္။''
''လိုအပ္ခ်က္မ်ားအရ ၂ဝ၁၉ ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၃ဝ ရက္ေန႔တြင္လည္း တတိယအ ႀကိမ္ထုတ္ျပန္ေၾကညာ၍ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္ မႈရပ္စဲေရးအား ႏွစ္လတာထပ္မံတိုးျမႇင့္ ရပ္ဆိုင္းေပးခဲ့သည္။ တိုင္းရင္းသားလက္ နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအေနျဖင့္ ပထမ အႀကိမ္ႏွင့္ဒုတိယအႀကိမ္ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္ မႈရပ္စဲထားသည့္ေျခာက္လတာကာလ အတြင္းေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးညိႇႏိႈင္းအေျဖရွာ ျခင္းအပါအဝင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ မ်ား တိုးတက္ခိုင္မာေစေရး ကိုယ္စား လွယ္မ်ား ညိႇႏိႈင္းေဆြးေႏြးေဆာင္ရြက္ရာ တြင္ ျပည္သူလူထုကေမွ်ာ္လင့္ထားသ ေလာက္ ခရီးမေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိ ရပါသည္။ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအား ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ စနစ္ေလွ်ာက္လွမ္းရာတြင္ မွန္ကန္စြာ ေလွ်ာက္လွမ္းႏုိင္ေရးရည္ရြယ္၍တပ္မ ေတာ္မွၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို လမ္းဖြင့္ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္၍လက္နက္ကိုင္လမ္း စဥ္အစား တစ္ႏုိင္ငံလံုးပစ္ခတ္တုိက္ခိုက္ မႈရပ္စဲေရးသေဘာတူစာခ်ဳပ္(NCA) တြင္ အျမန္ဆံုးပါဝင္လက္မွတ္ေရးထိုးၿပီးေဆြး ေႏြးညိႇႏႈိင္းမႈမ်ားျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လမ္းစဥ္ကို ဆက္လက္ေလွ်ာက္လွမ္းၾက ရန္လိုအပ္မည္ျဖစ္ပါသည္။
''သို႔ျဖစ္ပါ၍ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္း စဥ္တြင္ ပါဝင္ပတ္သက္ေနေသာ အဖြဲ႕ အစည္းမ်ား၊ လူပုဂၢိဳလ္မ်ားအားလံုးအေန ျဖင့္ တိုင္းရင္းသားျပည္သူလူထုအားလံုး ၏လိုအင္ဆႏၵျဖစ္သည့္ ဒီမိုကေရစီလမ္း စဥ္အား နည္းမွန္လမ္းမွန္ျဖင့္ ေလွ်ာက္ လွမ္းေရး၊ ေခတ္မီဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးႏွင့္ ျပည္သူ႔လူမႈစီးပြားဘဝဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး တို႔အတြက္ တပ္မေတာ္က ထပ္မံခြင့္ျပဳ ထားေသာ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈရပ္စဲထား သည့္ ႏွစ္လတာကာလအား ယခင္က ထက္ထိထိေရာက္ေရာက္ ပိုမိုအက်ဳိးရွိစြာ အသံုးျပဳသြားႏိုင္ပါရန္ တိုက္တြန္းအပ္ပါ သည္''ဟူ၍ျဖစ္သည္။
Global Peace Index အရ ျမန္မာ ႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးညႊန္းကိန္းတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈအဆင့္ ၁ဝဆင့္တက္ခဲ့သည္ဟုဆိုပါသည္။ ၾသစ ေၾတးလ်ႏိုင္ငံ ဆစ္ဒနီအေျခစိုက္စီးပြား ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသိပၸံကGlobal Peace Index 2017 ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညႊန္းကိန္းကို ဇြန္လ ၁ရက္ တြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ရာ ကမၻာႀကီးတစ္ခုလံုး သည္ ယခင္ႏွစ္ကထက္ သုညဒသမ ၂၈ ရာခိုင္ႏႈန္းပိုမိုၿငိမ္းခ်မ္းလာၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနျဖင့္လည္း ယခင္ႏွစ္ကထက္ သုည ဒသမဝ၇၉ရာခိုင္ႏႈန္း ပိုမိုၿငိမ္းခ်မ္းလာ ကာကမၻာတြင္ၿငိမ္းခ်မ္းမႈအဆင့္ ၁ဝဆင့္ တက္လာခဲ့ေၾကာင္းေဖာ္ျပထားသည္။
ကမၻာႀကီးသည္ လြန္ခဲ့သည့္ႏွစ္ ထက္ ၁၃ ဒသမ ၂၈ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ပိုမို ၿငိမ္းခ်မ္းလာေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရၿပီး ယင္း သည္ႏွိပ္စက္ညႇဥ္းပန္းမႈႏွင့္ ဥပေဒမဲ့ သတ္ျဖတ္ျခင္းမ်ားအပါအဝင္ အစိုးရမ်ား ကေထာက္ပံ့သည့္ အၾကမ္းဖက္မႈႏွင့္ လူ သတ္မႈမ်ားျမင့္တက္လာသည့္တြန္းအား ေၾကာင့္ဟု အစီရင္ခံစာ၌ ေဖာ္ျပထား သည္။
အာဖဂန္နစၥတန္မွ အေမရိကန္ႏွင့္ ၿဗိတိသွ်တပ္ဖြဲ႕မ်ား ဆုတ္ခြာေနျခင္းသည္ လည္း သက္ေရာက္မႈရွိခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။
ဆီးရီးယားသည္ ကမၻာေပၚတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈအနည္းဆံုးႏိုင္ငံအျဖစ္ ငါးႏွစ္ဆက္တိုက္တည္ရွိေနသည္။ ျပည္တြင္းစစ္မျဖစ္ပြားမီ ဆီးရီးယားမွ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈအနည္းဆံုးစာရင္းတြင္ အဆင့္ ၆၅ရွိခဲ့သည္။ အျခားေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈအနည္းဆံုးေလးႏိုင္ငံမွာ အာဖဂန္၊ အီရတ္၊ ေတာင္ဆူဒန္ႏွင့္ ယီမင္တို႔ျဖစ္သည္။ အၿငိမ္းခ်မ္းဆံုးႏိုင္ငံသံုးခုမွာ နယူူးဇီလန္၊ ေပၚတူဂီႏွင့္ ၾသစေၾတးလ်တို႕ျဖစ္ၾကသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယခင္ႏွစ္ကထက္ သုည ဒသမ ဝ၇၉ ရာခိုင္ႏႈန္း သာပိုမိုၿငိမ္းခ်မ္းလာၿပီး ကမၻာေပၚတြင္ ၿငိမ္္းခ်မ္းမႈအဆင့္GPI-104 ရွိသည့္ႏိုင္ငံအျဖစ္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ ယင္းသည္ယခင္ႏွစ္ကထက္ ၁ဝဆျမင့္ တ