images
UN
UN
ကြဲျပားမႈမ်ားၾကားတြင္ ဆက္ဆံေရးတည္ေဆာက္ျခင္း သို့မဟုတ္ ကခ်င္ျပည္နယ္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ပဋိပကၡမ်ားအားသံုးသပ္ျခင္း
ျပည္႕ၿဖိဳးႏုိင္ Sunday, 30 October 2016

(ယမန္ေန႔မွအဆက္)
ကခ်င္လူမ်ဳိးစုမ်ားၾကား၌ မတူညီ သည့္ ကုိးကြယ္ယုံၾကည္မႈႏွင့္ ကြဲျပား ေသာ လူမ်ဳိးစုမ်ားအားလုံးပါဝင္သည့္ ေဆြးေႏြးအေျဖရွာမႈမ်ားျပဳလုပ္သင့္သည္။ ယုံၾကည္မႈႏွင့္ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈမ်ားျမင့္မား လာျခင္းမ်ားသည္ တုိင္းရင္းသားလက္ နက္ကုိင္အဖြဲ႕မ်ားၾကား၌ ညီညြတ္မႈရွိေစ ရန္အတြက္ အေထာက္အကူျဖစ္ေစဖြယ္ရွိ သည့္အျပင္ စစ္ေဘးေရွာင္ဒုကၡသည္မ်ား ႏွင့္ဆုိင္ေသာအေၾကာင္းအရာမ်ား၊ ကခ်င္ လူမ်ဳိးမ်ားကုိဦးစားေပးသည့္က႑ႏွင့္ ဆုိင္ေသာအေၾကာင္းအရာမ်ားတြင္လည္း အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္သည့္ျဖစ္စဥ္ မ်ား ျဖစ္ေပၚေစဖြယ္ရွိသည္။
ထုိ႔အျပင္ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ား၏ ရည္ရြယ္ ခ်က္မ်ားကုိ ကုိယ္စားျပဳသည့္ ႏုိင္ငံေရး ပါတီမ်ားေပၚထြက္လာေစရန္ တြန္းအား ျဖစ္ေစကာ တုိင္းရင္းသားႏုိင္ငံေရးက႑ ကုိလည္း အေျပာင္းအလဲမ်ားျဖစ္ေပၚေစ ရန္ တြန္းအားေပးႏုိင္ေသာအေနအထား သုိ႔ေရာက္ရွိဖြယ္ရွိသည္။အျခားနည္းလမ္း တစ္ရပ္အျဖစ္ ကခ်င္ျပည္နယ္ရွိ သဘာဝ သယံဇာတမ်ားႏွင့္ဆုိင္ေသာက႑မ်ားတြင္ ကုန္သြယ္မႈ၊ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားျပဳလုပ္ ရာ၌ ညီမွ်မႈပုိရွိေသာ အေျခအေနတစ္ရပ္ ဆီသုိ႔ေရာက္ရွိေရးကုိလည္း ထည့္သြင္း စဥ္းစားရမည္ျဖစ္သည္။ တုိင္းရင္းသား ႏုိင္ငံေရးက႑ႏွင့္ ဗဟုိအစုိးရပုိင္းကုိ အေျပာင္းအလဲမ်ားျပဳလုပ္ရန္ ႀကိဳးပမ္းမႈ မ်ားသည္ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း၌ ေန ထုိင္လ်က္ရွိေသာ လူမ်ဳိးစုမ်ားအေပၚ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈရွိေစမည့္ အခြင့္ အလမ္းမ်ားေဖာ္ေဆာင္ရာ၌ ကခ်င္ျပည္ နယ္အတြင္းရွိ သဘာဝသယံဇာတမ်ား အားမည္ကဲ့သုိ႔စီမံခန္႔ခြဲမႈျပဳလုပ္မည္နည္း ဆုိသည့္ေမးခြန္းအတြက္ သင့္ေတာ္သည့္ အေျဖမ်ဳိးထုတ္ႏုိင္ရန္လုိအပ္မည္ျဖစ္သည္။
ကခ်င္ျပည္နယ္ရွိ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအေန ျဖင့္ ၄င္းတုိ႔၏လုိလားခ်က္မ်ားကုိ ျဖည့္ ဆည္းရန္က်ဳိးပမ္းရာ၌ လုိအပ္သည့္ အရည္အေသြးမ်ားျပည့္ဝေရးအတြက္ လုိ အပ္ခ်က္မ်ားကုိျဖည့္ဆည္းရမည္ျဖစ္သည္။ ကာလရွည္ယုံၾကည္ခဲ့သည့္အရာတစ္ခုျဖစ္ ေသာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား၌ ကခ်င္ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ား ပါဝင္ျခင္းမရွိဆုိေသာ အခ်က္အားအေျပာင္းအလဲမ်ားျပဳလုပ္ကာ စီးပြားေရးက႑အတြင္း၌ ဆက္စပ္ပါဝင္ သည့္အေျခအေနသုိ႔ေရာက္ရွိေအာင္ ႀကိဳး ပမ္းရမည္ျဖစ္သည္။
အနာဂတ္ကုိေမွ်ာ္ၾကည့္ျခင္း
လက္ရွိအခ်ိန္၌ ကခ်င္ျပည္နယ္တြင္ ပဋိပကၡမ်ားဆက္လက္ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိ ေသာ္လည္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဖာ္ေဆာင္မႈ မ်ားဆီသုိ႔ဦးတည္သြားမည့္အားေကာင္း ေသာ ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားကုိလည္း မျဖစ္မေန ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ရမည္ျဖစ္သည္။ အဆုိပါႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားတြင္လူမ်ဳိးစုအလုိက္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတုိးတက္ေရးႏွင့္ေဒသတြင္းႏုိင္ငံေရး က႑တြင္ အေျပာင္းအလဲမ်ားျဖစ္ေပၚ ေရးတုိ႔ကုိ ပါဝင္ရမည္ျဖစ္သည္။
လူမ်ဳိးစုအလုိက္ဖြံ႕ၿဖိဳးတုိးတက္မႈမ်ား ေဖာ္ေဆာင္လ်က္ရွိရာတြင္ လက္ရွိအခ်ိန္ ၌ စစ္ေဘးေရွာင္ဒုကၡသည္စခန္းမ်ားတြင္ ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္မ်ားက မတူညီ သည့္ ဘာသာဝင္မ်ားၾကား၌ ပဋိပကၡ မျဖစ္ပြားေစရန္အေထာက္အကူျဖစ္ေစ မည့္အစီအမံမ်ားကုိေဖာ္ေဆာင္လ်က္ရွိ သည္။ ေနရပ္စြန္႔လာရသည့္ လူမ်ဳိးစုမ်ား ၾကားတြင္ ျဖစ္ေပၚေနေသာ မတူညီမႈမ်ား ႏွင့္ ကြဲျပားမႈမ်ားကုိ ဟန္ခ်က္ညီေအာင္ ႀကိဳးပမ္းရမည္ျဖစ္သည္။ စြမ္းေဆာင္ ရည္ျမင့္မားေစမည့္သင္ၾကားမႈမ်ားျပဳလုပ္ ေပးလ်က္ရွိၿပီး စုိက္ပ်ဳိးေရးက႑ကဲ့သုိ႔ အဓိကက်သည့္က႑မ်ား၌လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ စြမ္းျမင့္မားလာေစေရးအတြက္အေထာက္ အကူျဖစ္ေစဖြယ္ရွိသည္။
ေဒသတြင္းႏုိင္ငံက႑အေျပာင္းအလဲ မ်ားျဖစ္ေပၚေရးတြင္ကခ်င္ႏုိင္ငံေရးပါတီ မ်ားအေနျဖင့္ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားကုိအားျပဳတည္ေဆာက္ကာ ၂ဝ၂ဝျပည့္ႏွစ္တြင္က်င္းပမည့္ေရြးေကာက္ ပြဲတြင္ အစမ္းသပ္ခံႏုိင္ရန္ႀကိဳးပမ္းရမည္ ျဖစ္သည္
။ကခ်င္ျပည္နယ္ဒီမုိကရက္တစ္ ပါတီသည္ လက္ရွိအခ်ိန္၌ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္ေရးအတြက္ စီမံကိန္းမ်ားခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိၿပီး အျခားကခ်င္ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္လည္း ပူးတြဲ ေဆာင္ရြက္မႈမ်ားျပဳလုပ္ကာ ညီညြတ္ ေသာတုိင္းရင္းသားႏုိင္ငံေရးတပ္ဦးအသြင္ တည္ေဆာက္ႏုိင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းလ်က္ရွိ သည္။ KIO အဖြဲ႕ကလည္း အဖြဲ႕၏ဗဟုိ ေကာ္မတီတြင္ကုိယ္စားျပဳမႈမွန္ကန္ေစေရး အတြက္ေလ့လာသုံးသပ္မႈမ်ားျပဳလုပ္ လ်က္ရွိသည္။ေလ့လာသုံးသပ္မႈမ်ားျပဳလုပ္ ရာ၌KIO အဖြဲ႕ဝင္မ်ားႏွင့္အတူ မ်ဳိးႏြယ္စု မ်ားကုိ ကုိယ္စားျပဳသည့္အဖြဲ႕ဝင္မ်ား ပါဝင္ေသာအဖြဲ႕ငယ္မ်ားဖြဲ႕စည္းထားသည္။
ေအာင္ျမင္စြာေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခဲ့မည္ ဆုိပါက KIO အဖြဲ႕သည္ကခ်င္ျပည္နယ္ အတြင္းရွိ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားကုိ ကုိယ္စားျပဳ သည့္အေနအထားသုိ႔ ေရာက္ရွိလာမည္ ျဖစ္ကာ ျမန္မာအစုိးရႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးက႑ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားျပဳလုပ္ရာတြင္ ကခ်င္ျပည္ နယ္ကုိ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္၌ကုိယ္စားျပဳ သည့္အေနအထားကုိပုိင္ဆုိင္ဖြယ္ရွိသည္။ အထက္ပါဖြံ႕ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားေဆာင္ ရြက္ျခင္းျဖင့္ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ ပဋိပကၡျဖစ္စဥ္မ်ားကုိ ေရွ႕မေရာက္သည့္ အေနအထားမွ အေျပာင္းအလဲမ်ားျဖစ္ေပၚ ေစရန္ တြန္းအားျဖစ္ေစဖြယ္ရွိသည္။
ကခ်င္ျပည္နယ္အနာဂတ္ႏွင့္ ပဋိပကၡ ျဖစ္စဥ္မ်ားအဆုံးသတ္ေရးအတြက္ ႀကိဳး ပမ္းရာ၌ ေအာက္ပါအခ်က္သုံးခ်က္ကုိ အေျခခံသည့္ မူေဘာင္မ်ားခ်မွတ္သင့္ သည္။
၁။ တုိင္းရင္းသားမ်ဳိးႏြယ္စုအေန ျဖင့္ အဆင့္တုိင္းတြင္ ထိေတြ႕ဆက္ဆံ ျခင္းႏွင့္ယုံၾကည္မႈတည္ေဆာက္ျခင္း
၂။ မတူညီေသာမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားၾကား တြင္ထိေတြ႕ဆက္ဆံျခင္းႏွင့္ႏုိင္ငံေရး အသိအျမင္မ်ား တုိးပြားလာရန္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း
၃။ ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္ပုံအေျပာင္း အလဲမ်ားမွတစ္ဆင့္တည္ၿငိမ္မႈရွိ ေသာ အဓိပၸာယ္ျပည့္ဝသည့္ရလဒ္ ေကာင္းမ်ား ေပၚထြက္လာေစရန္ ႀကိဳးပမ္းျခင္း
အထက္ပါ အခ်က္သုံးခ်က္သည္ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း၌ ျဖစ္ပြားလ်က္ ရွိေသာ ပဋိပကၡမ်ား၏ ဒုိင္းနမစ္ျဖစ္မႈမ်ား ကုိအေျပာင္းအလဲမ်ားျဖစ္ေပၚေစမည္ျဖစ္ သည့္အျပင္ အနာဂတ္၌ေဖာ္ေဆာင္မည့္ ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားအတြက္လည္း လမ္းညႊန္ ခ်က္မ်ားအသြင္ေဆာင္မည္ျဖစ္သည္။
(Ref;Building Relationships Across Divides: Peace And Conflict of Kachin State By Dr.Lau-rens J.Visser)